Overlijdt iemand thuis, dan belt u als eerste de huisarts, of buiten kantoortijd de huisartsenpost; gaat het om een ongeluk, geweld of zelfdoding, bel dan 112. In een ziekenhuis, verpleeghuis of hospice waarschuwt het personeel de arts. Pas als de arts het overlijden heeft vastgesteld, belt u de uitvaartverzorger; heeft de overledene een naturaverzekering, dan belt u eerst de verzekeraar. Bel dag en nacht 085-0048099 en u wordt automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt.
Ook gezocht als: wie bel je eerst bij overlijden, eerste stappen bij overlijden, wat moet je als eerste doen als iemand overleden is, wanneer begrafenisondernemer bellen, wie bellen bij overlijden.
- Thuis overleden: bel de huisarts of de huisartsenpost. Bij een ongeluk, geweld, zelfdoding of twijfel: bel 112.
- In een ziekenhuis, verpleeghuis of hospice belt het personeel de arts; u belt daarna zelf de uitvaartverzorger.
- Zonder verklaring van overlijden van de arts kan er geen aangifte en geen uitvaart plaatsvinden.
- Kijk vóór u de uitvaartverzorger belt naar de polis: bij een naturaverzekering belt u eerst de verzekeraar.
- De uitvaart vindt plaats tussen 36 uur en de zesde werkdag na het overlijden (artikel 16 Wet op de lijkbezorging); u heeft dus even tijd.
Wie bel je als eerste bij overlijden, en wie daarna?
De vaste volgorde is: eerst een arts, dan de polis bekijken, dan de uitvaartverzorger of de verzekeraar, en de familie wanneer het u past.
Die volgorde heeft een reden. Zonder arts is het overlijden niet officieel vastgesteld, en zonder verklaring van overlijden kan niemand aangifte doen bij de gemeente. Wie eerst de uitvaartverzorger belt, krijgt daarom vrijwel altijd als eerste vraag: is de arts al geweest?
Bel de huisarts, de huisartsenpost of 112
Overlijdt iemand thuis, bel dan de eigen huisarts of buiten kantoortijd de huisartsenpost. Is het overlijden onverwacht door een ongeluk, geweld of zelfdoding, of twijfelt u, bel dan 112. In een ziekenhuis, verpleeghuis of hospice waarschuwt het personeel de arts.
Laat de arts het overlijden vaststellen
De arts schouwt de overledene en geeft bij een natuurlijke dood een verklaring van overlijden af. Twijfelt de arts, gaat het om euthanasie of om een kind, dan komt de gemeentelijk lijkschouwer. Bewaar de verklaring: die is nodig voor de aangifte.
Kijk welke uitvaartverzekering er is
Zoek de polis op. Bij een naturaverzekering belt u eerst de verzekeraar, omdat die de uitvaart regelt en een eigen keuze soms minder vergoeding oplevert. Bij een kapitaalverzekering kiest u zelf wie de uitvaart verzorgt.
Bel de uitvaartverzorger
Bel de uitvaartverzorger zodra de arts klaar is, liefst binnen enkele uren, zodat de overledene verzorgd en gekoeld kan worden. De uitvaartverzorger doet meestal ook de aangifte bij de gemeente, binnen de wettelijke termijn van uiterlijk de zesde werkdag.
Laat familie en naasten het weten
Laat de naaste familie persoonlijk weten wat er is gebeurd. Wie het eerst gebeld wordt, mag u zelf kiezen; naasten mag u ook al bellen terwijl u op de arts wacht. Verdeel daarna wie de verdere kring inlicht.
Wie belt u als eerste, per plek van overlijden?
Wie u als eerste belt, hangt af van waar iemand overlijdt en of het overlijden verwacht was.
Hieronder staan de zes situaties die het meest voorkomen. Zoek de situatie die op u van toepassing is; de rest kunt u overslaan.
Thuis, na een ziekte of op hoge leeftijd
Bel de eigen huisarts. Is het avond, nacht of weekend, bel dan de huisartsenpost in uw regio; het nummer staat meestal op de site of het antwoordapparaat van de eigen huisarts. Er is geen haast in de zin van levensgevaar: neem even de tijd om afscheid te nemen voordat u belt. Meer over de uren daarna leest u op overlijden thuis: wat te doen.
Thuis of buiten, onverwacht of door een ongeluk
Treft u iemand onverwacht dood aan, of is er sprake van een ongeluk, geweld of zelfdoding, bel dan 112. Laat de situatie zoveel mogelijk zoals ze is tot de hulpdiensten er zijn. Bij een niet-natuurlijke dood geeft de arts geen gewone verklaring van overlijden af, maar schakelt hij de gemeentelijk lijkschouwer in. Daardoor duurt het soms langer voordat u de uitvaart kunt laten beginnen. Zie ook overlijden door een ongeval of niet-natuurlijke dood.
In het ziekenhuis
De arts in het ziekenhuis stelt het overlijden vast en geeft de verklaring af; daar hoeft u niemand voor te bellen. Het ziekenhuis vraagt u wel welke uitvaartverzorger de overledene komt ophalen, en hoe lang de overledene in het mortuarium van het ziekenhuis kan blijven verschilt per ziekenhuis. Uw eerste telefoontje is hier dus de uitvaartverzorger, of bij een naturapolis de verzekeraar. Lees meer over overlijden in het ziekenhuis.
In een verpleeghuis of verzorgingshuis
Het personeel waarschuwt de specialist ouderengeneeskunde of de huisarts, die het overlijden vaststelt. U bespreekt met de afdeling hoe lang de overledene op de kamer kan blijven en belt daarna de uitvaartverzorger. Meer daarover op overlijden in een verzorgingshuis.
In een hospice
Ook in een hospice regelt het team de arts. Vaak is de uitvaartverzorger daar al eerder besproken, omdat het overlijden verwacht werd. Hoe lang de overledene op de kamer mag blijven, spreekt u met het hospice af. Zie overlijden in een hospice.
Bij euthanasie
Bij euthanasie is de arts al aanwezig, dus u hoeft niemand te bellen voor de schouw. De arts geeft in dat geval zelf geen verklaring van overlijden af, maar meldt het overlijden aan de gemeentelijk lijkschouwer (artikel 7 Wet op de lijkbezorging). Die komt langs en zorgt voor de verdere afhandeling, waarna de uitvaart kan doorgaan. Het helpt om de uitvaartverzorger vooraf al te kiezen en te vertellen wanneer de euthanasie gepland is. Meer op wat te doen bij euthanasie.
In het buitenland
Overlijdt iemand op reis, bel dan als eerste de alarmcentrale van de reis-, zorg- of uitvaartverzekering: die regelt meestal het vervoer naar Nederland. Bent u ter plaatse, dan kunt u voor hulp terecht bij de Nederlandse ambassade of het consulaat. Bent u zelf in Nederland en reisde de overledene alleen, dan belt u het ministerie van Buitenlandse Zaken op +31 247 247 247. Het overlijden moet ook bij de lokale autoriteiten worden gemeld. Lees verder op overlijden in het buitenland.
Wat doet de arts, en wanneer komt de gemeentelijk lijkschouwer?
De arts stelt het overlijden vast en geeft bij een natuurlijke dood de verklaring van overlijden af; zonder die verklaring kan er geen aangifte en geen uitvaart plaatsvinden.
De wet noemt dit de lijkschouwing. Die gebeurt zo snel mogelijk na het overlijden, door de behandelend arts of door een gemeentelijk lijkschouwer (artikel 3 Wet op de lijkbezorging). Is de arts ervan overtuigd dat de dood een natuurlijke oorzaak heeft, dan geeft hij de verklaring van overlijden af (artikel 7). U krijgt die mee, of de arts geeft hem aan de uitvaartverzorger. Daarnaast vult de arts een apart formulier over de doodsoorzaak in, in een gesloten envelop; die envelop hoort bij de aangifte en is niet bedoeld om zelf te openen.
In drie situaties komt er een gemeentelijk lijkschouwer bij, een arts die door de gemeente is aangesteld:
- als de arts niet zeker is van een natuurlijke dood, bijvoorbeeld na een val, een ongeluk of bij een onduidelijke oorzaak;
- na euthanasie of hulp bij zelfdoding;
- bij het overlijden van een minderjarig kind.
Kan ook de lijkschouwer geen verklaring van natuurlijk overlijden afgeven, dan gaat de melding naar de officier van justitie (artikel 10 Wet op de lijkbezorging). De uitvaart kan dan pas beginnen als justitie het lichaam vrijgeeft. Bij een natuurlijke dood speelt dat allemaal niet.
Wanneer belt u de uitvaartverzorger of begrafenisondernemer?
Belt u de uitvaartverzorger zodra de arts klaar is, liefst binnen enkele uren; de wet schrijft geen uur voor, maar de verzorging en de koeling kunnen niet lang wachten.
Een uitvaartverzorger, uitvaartondernemer of begrafenisondernemer: het is hetzelfde beroep onder verschillende namen. Het eerste gesprek gaat meestal over drie praktische vragen: waar is de overledene, is de arts geweest, en is er een verzekering. Daarna komt de uitvaartverzorger langs of haalt de overledene op. Wat u in dat gesprek kunt verwachten en wat u zelf het beste kunt vragen, staat op uitvaartondernemer bellen: wat vragen.
Voor de rest van de planning gelden twee wettelijke termijnen. De begrafenis of crematie mag niet eerder plaatsvinden dan 36 uur na het overlijden en uiterlijk op de zesde werkdag (artikel 16 Wet op de lijkbezorging); weekenden en feestdagen tellen niet mee. De aangifte van overlijden bij de gemeente moet binnen diezelfde termijn gebeuren (artikel 19h Boek 1 Burgerlijk Wetboek). Meestal doet de uitvaartverzorger die aangifte, maar iedereen die zelf van het overlijden weet, mag het ook doen. Meer over de termijnen leest u op uitvaart binnen hoeveel dagen.
Heeft de overledene een uitvaartverzekering? Bel dan eerst de verzekeraar
Is er een naturaverzekering, bel dan de verzekeraar vóór u een uitvaartverzorger kiest; kiest u zelf iemand anders, dan kan de vergoeding lager uitvallen.
Bij een naturaverzekering verzekert de polis diensten en spullen, geen geldbedrag. De verzekeraar regelt de uitvaart dan via een eigen uitvaartverzorger. U mag vaak wel een andere uitvaartverzorger kiezen, maar dan keert de verzekeraar bij veel polissen minder uit. Het meldnummer staat op de polis of op de site van de verzekeraar, en is meestal dag en nacht bereikbaar.
Bij een kapitaalverzekering keert de verzekeraar een geldbedrag uit. U kiest dan zelf wie de uitvaart verzorgt, en meldt het overlijden bij de verzekeraar wanneer het u uitkomt. Weet u niet of er een polis is? Kijk in de administratie, naar afschrijvingen op het bankafschrift, of laat het uitzoeken.
Zelf regelen of laten regelen: na de arts kiest u
Na het telefoontje met de arts mag u de uitvaart helemaal zelf regelen, of het uit handen geven; beide routes zijn gewoon toegestaan.
Er is geen wettelijke plicht om een uitvaartverzorger in te schakelen. Hieronder ziet u wat elke route inhoudt.
Zo regelt u het zelf
- Doe zelf aangifte bij de gemeente waar het overlijden plaatsvond, met de verklaring van overlijden en een geldig identiteitsbewijs van u en van de overledene.
- Regel zelf de koeling: losse koeling huren kost op de markt vanaf circa €190 voor zes dagen. Zie koeling bij thuisopbaring.
- Bestel zelf een kist (online vanaf €239) en spreek een crematorium of begraafplaats af.
- Alles zelf doen, zonder opbaring, komt uit op circa €800.
Wilt u het laten regelen?
- Belt u ons, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt.
- U wordt direct geholpen en, als u dat wilt, wordt alles meteen in gang gezet.
- Vaste samenstellingen: een crematie zonder afscheidsdienst kost €1.750, een eenvoudige begrafenis €3.900.
- De uitvaartverzorger doet de aangifte, de verzorging en het vervoer.
Alle zes samenstellingen met wat erbij zit, staan op wat kost een uitvaart: voorbeelden. Heeft u een naturapolis, bel dan eerst de verzekeraar, zoals hierboven beschreven.
Wanneer belt u de familie?
De familie mag u bellen wanneer u wilt, ook al voordat de arts er is; er is geen regel die zegt dat de arts eerst moet komen.
Veel mensen willen niet alleen zijn als de arts komt, en dat is heel begrijpelijk. Bel daarom gerust eerst een partner, kind of goede vriend die kan komen. Voor de bredere kring helpt het om één of twee mensen te vragen het nieuws door te geven, zodat u niet twintig keer hetzelfde gesprek hoeft te voeren. Werkgever, verenigingen en instanties kunnen wachten tot na de eerste dag; de gemeente geeft het overlijden na de aangifte zelf door aan andere overheidsinstanties.
Wie de opdracht aan de uitvaartverzorger geeft, wordt de opdrachtgever en betaalt de rekening. Spreek daarom binnen de familie af wie dat wordt, als dat nog niet vaststaat. Is er geen familie, lees dan uitvaart regelen zonder familie.
Veelgestelde vragen over wie u als eerste belt bij overlijden
Overlijdt iemand thuis, bel dan als eerste de huisarts, of buiten kantoortijd de huisartsenpost. Gaat het om een ongeluk, geweld of zelfdoding, of twijfelt u, bel dan 112. In een ziekenhuis, verpleeghuis of hospice waarschuwt het personeel de arts. Pas daarna belt u de uitvaartverzorger of, bij een naturapolis, de verzekeraar.
Neem even de tijd om tot rust te komen; er is geen haast in de zin van levensgevaar. Bel dan de arts, zodat het overlijden officieel wordt vastgesteld. Bel ondertussen gerust iemand die naar u toe kan komen. Daarna zoekt u de polis op en belt u de uitvaartverzorger of de verzekeraar.
De eerste stappen zijn: de arts laten komen, de verklaring van overlijden bewaren, de polis van de uitvaartverzekering opzoeken, de uitvaartverzorger of verzekeraar bellen en de naaste familie inlichten. Daarna volgen de aangifte bij de gemeente, de verzorging en de koeling. De volledige lijst staat op onze pagina wat te doen bij overlijden.
Bel de begrafenisondernemer of uitvaartverzorger zodra de arts het overlijden heeft vastgesteld, liefst binnen enkele uren. De wet schrijft geen uur voor, maar de verzorging en koeling kunnen niet lang wachten. Overlijdt iemand 's nachts, dan mag u ook tot de ochtend wachten, als de kamer maar koel is.
Alleen bij een onverwacht overlijden waarbij u een ongeluk, geweld of zelfdoding vermoedt, of als u twijfelt of iemand echt is overleden. Bij een verwacht overlijden na ziekte of op hoge leeftijd belt u de eigen huisarts of de huisartsenpost. Die stelt het overlijden vast en geeft de verklaring van overlijden af.
De huisarts schouwt de overledene en stelt vast dat iemand is overleden. Is hij ervan overtuigd dat de dood een natuurlijke oorzaak heeft, dan geeft hij de verklaring van overlijden af. Twijfelt hij, dan schakelt hij de gemeentelijk lijkschouwer in. De verklaring is nodig voor de aangifte bij de gemeente.
In het ziekenhuis stelt de arts het overlijden vast, dus u hoeft daarvoor niemand te bellen. Uw eerste telefoontje is de uitvaartverzorger, of bij een naturaverzekering de verzekeraar. Het ziekenhuis vraagt welke uitvaartverzorger de overledene ophaalt. Hoe lang de overledene in het mortuarium kan blijven, verschilt per ziekenhuis.
Bij een naturaverzekering belt u eerst de verzekeraar, omdat die de uitvaart regelt via een eigen uitvaartverzorger. Kiest u zelf iemand anders, dan keert de verzekeraar bij veel polissen minder uit. Bij een kapitaalverzekering kiest u zelf de uitvaartverzorger en meldt u het overlijden later bij de verzekeraar.
Meestal doet de uitvaartverzorger de aangifte bij de gemeente waar het overlijden plaatsvond. Iedereen die zelf van het overlijden weet, mag het ook doen. De aangifte moet gebeuren binnen de termijn voor de uitvaart: uiterlijk de zesde werkdag na het overlijden. U heeft de verklaring van overlijden en een identiteitsbewijs nodig.
Bel eerst de alarmcentrale van de reis-, zorg- of uitvaartverzekering; die regelt meestal het vervoer naar Nederland. Ter plaatse kunt u terecht bij de Nederlandse ambassade of het consulaat. Bent u zelf in Nederland, bel dan het ministerie van Buitenlandse Zaken op +31 247 247 247. Het overlijden moet ook lokaal worden gemeld.
Bij euthanasie is de arts al aanwezig, dus voor de schouw hoeft u niemand te bellen. De arts meldt het overlijden aan de gemeentelijk lijkschouwer, die langskomt en de verdere afhandeling verzorgt. Het helpt om de uitvaartverzorger vooraf te kiezen en te vertellen wanneer de euthanasie gepland is, zodat die daarna kan komen.
Ja. Belt u ons, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt. U wordt direct geholpen. Bel wel eerst de arts, want die moet het overlijden vaststellen.
Samengevat: eerst de arts, dan de uitvaart
Wie bel je als eerste bij overlijden? Thuis de huisarts of huisartsenpost, bij een ongeluk of geweld 112, en in een zorginstelling regelt het personeel de arts.
Daarna kijkt u naar de polis, belt u de uitvaartverzorger of bij een naturapolis de verzekeraar, en laat u de familie het weten. U heeft tot de zesde werkdag voor de uitvaart, dus de eerste uren hoeven niet gehaast te zijn. RouwUitvaart.nl is een landelijk informatie- en verwijsplatform. Wij voeren zelf geen uitvaarten uit: wij informeren u, en via ons nummer wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner.
Is de arts geweest?
Dan is de volgende stap de uitvaart. Belt u ons, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt.
⚜️ RouwUitvaart.nl · Landelijk informatie- en verwijsplatform bij overlijden
