Overlijden melden – Stapsgewijze gids & praktische hulp 2026
Het overlijden van een dierbare is een intens en emotioneel moment. Naast het verdriet komen er direct praktische zaken op u af, zoals het melden van het overlijden bij de gemeente. Dit is wettelijk verplicht en vormt de basis voor alle vervolgstappen in de uitvaartregeling.
Bij RouwUitvaart.nl begrijpen we hoe overweldigend dit proces kan zijn. Wij bieden landelijke ondersteuning bij het melden van overlijden: van spoedmelding tot complete begeleiding bij de aangifte bij de gemeente. Onze hulp is onafhankelijk, zonder commerciële druk en altijd beschikbaar – ook als u geen uitvaartverzekering heeft.
Met deze complete gids doorloopt u stap voor stap het hele proces, inclusief alle benodigde documenten, tijdlijnen en praktische tips.
Stapsgewijze uitleg: overlijden melden
Verklaring van overlijden ontvangen van de arts
Direct na overlijden moet een arts (huisarts of huisartsenpost) een officiële schouw verrichten. De arts stelt vast of sprake is van een natuurlijke dood en vult het A-formulier (verklaring van overlijden) in. Bij natuurlijk overlijden geeft de arts ook het B-formulier (verlof tot vervoer) af.
Belangrijk: Zonder deze formulieren mag het lichaam niet worden vervoerd. Bij vermoeden van niet-natuurlijk overlijden schakelt de arts de gemeentelijke lijkschouwer of officier van justitie in. Vervoer zonder de juiste papieren is strafbaar.
In een ziekenhuis of zorginstelling regelt de instelling vaak de schouw. Vraag altijd om kopieën van de formulieren voor uw eigen administratie.
Aangifte doen bij de gemeente
Met de A- en B-formulieren doet u aangifte bij de burgerlijke stand van de gemeente waar het overlijden plaatsvond. Dit kan meestal op afspraak en moet persoonlijk gebeuren – telefonisch of online is niet mogelijk.
Wat u nodig heeft voor de aangifte:
- A-formulier (verklaring van overlijden)
- B-formulier (vervoersvergunning)
- Geldig legitimatiebewijs van uzelf als aangever
- Gegevens overledene: BSN, geboortedatum, geboorteplaats
- Eventueel trouwboekje of andere documenten
De aangifte moet zo snel mogelijk, uiterlijk vóór de uitvaart plaatsvinden. U mag zelf aangifte doen – dit is volledig toegestaan zonder tussenkomst van een uitvaartondernemer.
Documenten ontvangen voor de uitvaart
Na aangifte ontvangt u twee cruciale documenten:
1. Overlijdensakte – Dit is de officiële registratie van het overlijden. U krijgt meerdere afschriften (gelegaliseerde kopieën) mee. Deze zijn nodig voor banken, verzekeraars, pensioenfondsen en andere instanties. Het eerste afschrift is gratis, extra afschriften kosten meestal tussen €12-€15 per stuk.
2. Verlof tot begraven of cremeren – Zonder dit document mag de uitvaart niet plaatsvinden. Het geeft toestemming voor de teraardebestelling of crematie.
Wettelijke tijdlijn: De uitvaart mag niet eerder dan 36 uur en uiterlijk 6 werkdagen na overlijden plaatsvinden. Bij bijzondere omstandigheden kan de burgemeester ontheffing verlenen.
Vervolgstappen voor de uitvaart regelen
Met de documenten kunt u de praktische regelingen treffen:
- Begraafplaats of crematorium reserveren – Neem contact op met de gewenste locatie. Veel crematoria werken alleen op afspraak en via uitvaartbegeleiders.
- Graf of urnenplaats aanvragen – Bij de gemeente of particuliere begraafplaats.
- Uitvaartceremonie plannen – Sprekers, muziek, bloemen en andere wensen.
- Rouwauto en dragers regelen – Indien gewenst.
- Rouwkaarten en administratie – Regel alle benodigde administratieve zaken.
Voor hulp bij deze stappen kunt u een adviesgesprek aanvragen. Wij helpen u met het complete proces, zonder verplichtingen.
Landelijke ondersteuning in alle provincies
Noordelijke en centrale provincies
- Drenthe – Assen, Emmen, Hoogeveen
- Flevoland – Almere, Lelystad, Dronten
- Friesland – Leeuwarden, Drachten, Sneek
- Gelderland – Arnhem, Nijmegen, Apeldoorn
- Groningen – Groningen, Stadskanaal, Veendam
- Utrecht – Utrecht, Amersfoort, Zeist
Zuidelijke en westelijke provincies
- Limburg – Maastricht, Heerlen, Venlo
- Noord-Brabant – Eindhoven, Tilburg, Breda
- Noord-Holland – Amsterdam, Haarlem, Alkmaar
- Overijssel – Enschede, Zwolle, Deventer
- Zeeland – Middelburg, Vlissingen, Goes
- Zuid-Holland – Rotterdam, Den Haag, Leiden
Veelgestelde vragen over overlijden melden
Aangifte moet zo snel mogelijk, uiterlijk vóór de uitvaart plaatsvinden. De uitvaart zelf mag niet eerder dan 36 uur en uiterlijk 6 werkdagen na overlijden plaatsvinden volgens de Wet op de lijkbezorging. Bij bijzondere omstandigheden kan de burgemeester ontheffing verlenen.
Ja, dat kan altijd. Het melden bij de gemeente is een wettelijke verplichting, onafhankelijk van verzekeringen. RouwUitvaart.nl helpt u ook zonder verzekering met advies en ondersteuning bij alle stappen. U kunt altijd kosteloos aangifte doen bij de gemeente, ook zonder uitvaartverzekering.
U mag zelf aangifte doen – het is volledig toegestaan zonder uitvaartonderneming. Wel adviseren wij ondersteuning voor een soepeler proces, vooral omdat veel crematoria en begraafplaatsen liever met begeleiders werken voor reserveringen. Onze ondersteuning zorgt ervoor dat alle documenten correct worden ingediend.
U heeft nodig: A-formulier (verklaring van overlijden), B-formulier (vervoersvergunning), geldig legitimatiebewijs van uzelf, en gegevens van de overledene (BSN, geboortedatum, geboorteplaats). Eventueel ook trouwboekje of andere relevante documenten. Het is verstandig om kopieën te maken van alle documenten.
Bij overlijden in het buitenland moet u eerst bij de lokale autoriteiten melden. Daarna kunt u de Nederlandse ambassade of consulaat inschakelen voor repatriëring en registratie. Dit proces kan complex zijn – wij adviseren hier graag over. Er zijn speciale procedures voor overlijden in het buitenland die afwijken van de nationale richtlijnen.
Aangifte van overlijden is gratis. Het eerste afschrift van de overlijdensakte is ook gratis. Extra afschriften kosten meestal tussen €12-€15 per stuk. Deze zijn nodig voor banken, verzekeraars en pensioenfondsen. Sommige gemeenten bieden pakketten aan met meerdere afschriften tegen gereduceerd tarief.
Praktische tips voor nabestaanden
Documenten administratie
- Maak kopieën van alle formulieren
- Bewaar overlijdensakten zorgvuldig
- Noteer belangrijke telefoonnummers
- Start administratiemap voor instanties
- Houd overzicht van benodigde afschriften
Tijdsplanning en planning
- Houd rekening met 6 werkdagen termijn
- Plan aangifte zo snel mogelijk
- Reserveer tijd voor emoties en rust
- Delegeer taken aan familie/vrienden
- Maak een tijdschema voor alle stappen
Kosten en vergoedingen
- Aangifte zelf is gratis
- Overlijdensakten: eerste exemplaar gratis
- Extra afschriften tegen betaling
- Check mogelijkheden bijzondere bijstand
- Vraag offertes voor uitvaartdiensten
Emotionele ondersteuning
- Neem tijd voor verdriet
- Vraag hulp van naasten
- Overweeg rouwbegeleiding
- Wees mild voor uzelf
- Zoek professionele hulp bij nodig
Persoonlijke ondersteuning bij overlijden
Met deze complete gids heeft u een duidelijk overzicht van het proces voor overlijden melden in Nederland. Toch kan het in de praktijk overweldigend zijn om alles zelf te regelen, zeker in een periode van verdriet.
RouwUitvaart.nl biedt onafhankelijke ondersteuning bij alle stappen: van spoedmelding tot complete begeleiding bij de aangifte en vervolgregelingen. Onze hulp is altijd beschikbaar, ook zonder uitvaartverzekering, en zonder commerciële druk.
Belangrijkste voordelen van onze ondersteuning:
- Landelijke dekking in alle provincies
- Onafhankelijk advies zonder verkoopdruk
- Ook beschikbaar zonder uitvaartverzekering
- Spoedondersteuning bij acute situaties
- Complete begeleiding van A tot Z