Crematie zelf regelen: stappenplan en kosten | RouwUitvaart.nl
Stappenplan crematie

Crematie zelf regelen: afscheid nemen op uw eigen manier

Van de schouw en de koeling tot het crematorium en de asbestemming. Wij verwijzen u naar een zelfstandige uitvaartondernemer bij u in de buurt, die de zware onderdelen overneemt terwijl u zelf de regie houdt.

Toegestaan volgens de Wlb
Koeling vanaf het eerste uur
dag en nacht bereikbaar
Direct antwoord

Crematie zelf regelen: dit moet u weten

Kern

U mag een crematie in Nederland volledig zelf regelen. De Wet op de lijkbezorging verplicht u niet om een uitvaartondernemer in te schakelen. Twee dingen hebben haast: het lichaam moet binnen enkele uren gekoeld worden, en de crematie mag niet eerder dan 36 uur na het overlijden en moet uiterlijk op de zesde werkdag na het overlijden plaatsvinden (artikel 16 Wet op de lijkbezorging). Het verlof tot cremeren krijgt u van de gemeente, niet van de arts. Een crematie via een uitvaartondernemer kost gemiddeld €7.000–€9.500; zelf de regie voeren en losse diensten afnemen komt vaak uit op €5.500–€8.000, een complete stille crematie vanaf circa €1.300. Wilt u dit niet alleen doen? Bel 06‑45100608 om een zelfstandige uitvaartondernemer bij u in de buurt te vinden voor de onderdelen die u niet zelf wilt doen.

Ook gezocht als: zelf crematie regelen, eigen afscheid regelen.

36 uur – 6 werkdagen De crematie mag niet eerder dan 36 uur na het overlijden en moet uiterlijk op de zesde werkdag plaatsvinden (art. 16 Wlb). Zaterdagen, zondagen en erkende feestdagen tellen niet mee als werkdag.
Koeling: direct Begin binnen enkele uren. Koelplaat of thanatopraxie — zonder koeling gaat het mis, zeker bij warm weer.
Verlof van de gemeente De ambtenaar van de burgerlijke stand geeft het verlof tot cremeren af. Zonder verlof geen crematie.
As: minimaal één maand Het crematorium bewaart de asbus wettelijk minimaal een maand (art. 59 Wlb). U hoeft de asbestemming dus niet meteen te kiezen.

Hoe wij u op weg helpen

Wij verwijzen, u kiest

Eén telefoontje naar 06‑45100608 en wij zoeken een zelfstandige uitvaartondernemer in uw regio. Die belt u meestal binnen 30 minuten terug; lukt dat niet, dan vragen wij u of een halfuurtje extra schikt — en anders schakelen wij een andere ondernemer in. U bepaalt daarna zelf of en wat u uitbesteedt.

Losse diensten of alles

Alleen kistdragers, alleen rouwvervoer, alleen de koeling, of de complete crematie. U neemt af wat u nodig heeft en houdt de rest zelf in handen.

Landelijk actief, geen voorkeur voor één partij

Wij zijn niet gebonden aan één keten of crematorium. De zelfstandige uitvaartondernemers in ons netwerk werken door heel Nederland en in Belgisch Limburg, dag en nacht bereikbaar.

Illustratie bij het zelf regelen van een crematie
Crematorium, ceremonie en asbestemming zelf bepalen — en de tijd nemen voor die laatste keuze.
Eerst dit

Koeling van het lichaam: begin hier, niet later

Van alles wat er de eerste dag geregeld moet worden, is dit het enige dat écht niet kan wachten.

Zodra iemand overlijdt, begint het lichaam te veranderen. Zonder koeling verloopt dat proces snel — bij warm weer binnen een dag zichtbaar. Alle andere stappen op deze pagina kunnen een paar uur wachten. De koeling niet.

Koelplaat (meest gebruikt)

Een koelplaat gaat onder het lichaam en koelt van onderaf. Dit is de gangbare oplossing bij thuis opbaren en kost doorgaans €150–€500 voor de hele periode, afhankelijk van het aantal dagen. De plaat wordt gebracht, aangesloten en na afloop weer opgehaald.

Thanatopraxie (geen koeling nodig)

Een lichte conserverende behandeling die volgens de wet ten hoogste tien dagen effect heeft. Daarna is koeling niet meer nodig en blijft de overledene beter toonbaar. Kosten liggen doorgaans rond €450–€950. Wordt niet gecombineerd met orgaandonatie. Meer hierover op thanatopraxie en balseming.

Wat u zelf direct kunt doen — in de eerste uren

  • Zet de verwarming in de kamer volledig uit en sluit radiatoren af.
  • Sluit gordijnen en zonwering; direct zonlicht op het lichaam warmt sterk op.
  • Ventileer met een raam op een kier, ook 's nachts — koele, bewegende lucht helpt.
  • Leg het lichaam plat op een stevige, koele ondergrond, niet in een warm bed met dekbed.
  • Bel dezelfde dag nog over een koelplaat of thanatopraxie; wacht hier niet mee tot morgen.
Deze maatregelen zijn een overbrugging voor de eerste uren, geen vervanging van echte koeling. Ze rekken de tijd tot de koelplaat er is — meer niet.

Overleden in een zorginstelling of ziekenhuis?

Dan ligt dit anders. Bij een overlijden in een Wlz-zorginstelling komen de schouw, het gereedmaken voor transport en het tijdelijk koelen voor rekening van de zorgorganisatie. Het afleggen en het opbaren zijn wel voor rekening van de nabestaanden. In de praktijk heeft u daardoor iets meer lucht om te beslissen waar de overledene naartoe gaat: naar huis, naar een rouwcentrum, of rechtstreeks naar het crematorium. Zie ook overlijden in een verzorgingshuis en overlijden in het ziekenhuis.

Stappenplan

Crematie zelf regelen in 10 stappen

In tien stappen regelt u een crematie zelf: van de schouw en de koeling, via aangifte, kist en vervoer, tot het crematorium en de bestemming van de as.

Wettelijk kader

Termijnen, verlof en documenten

Het zelf regelen van een crematie stuit soms op verbazing bij instanties die het niet gewend zijn, maar niemand kan het u verbieden.

Deze regels gelden, en meer niet.

Bekijk de vier wettelijke termijnen en documenten in detail
Niet eerder dan 36 uur

De crematie mag pas 36 uur na het overlijden plaatsvinden (art. 16 Wlb). Die termijn geeft ruimte voor eventueel strafrechtelijk onderzoek en voorkomt overhaaste beslissingen. Eerder cremeren kan alleen met toestemming van de officier van justitie en de burgemeester.

Uiterlijk de zesde werkdag

De crematie moet uiterlijk op de zesde werkdag na het overlijden plaatsvinden. Zaterdagen, zondagen en erkende feestdagen tellen niet mee als werkdag; ook de dag van overlijden telt niet mee. Langer wachten kan met toestemming van de burgemeester (art. 17 Wlb), bijvoorbeeld als familie uit het buitenland moet overkomen.

A-verklaring en B-envelop

De arts geeft na de schouw de A-verklaring(verklaring van overlijden) mee voor de gemeente, plus een gesloten B-envelop met de doodsoorzaakverklaring voor het CBS. Die envelop mag u niet openen. Neem beide mee naar de aangifte.

Verlof tot cremeren

Dit komt van de gemeente, niet van de arts. De ambtenaar van de burgerlijke stand geeft het verlof af nadat de overlijdensakte is opgemaakt. Zonder dat verlof mag geen enkel crematorium tot crematie overgaan.

Veelgemaakte fout: het "B-formulier" is niet het verlof tot vervoer. De B-envelop gaat naar het CBS. Het verlof waarmee u vervoert en cremeert, krijgt u van de gemeente bij de aangifte.

Bij een niet-natuurlijke dood loopt het anders: dan komt de gemeentelijke lijkschouwer, wordt het lichaam vrijgegeven door de officier van justitie en pas daarna kan de gemeente verlof afgeven. Lees dan overlijden door ongeval of niet-natuurlijke dood.

Kosten

Wat kost een crematie die u zelf regelt?

Een crematie via een uitvaartondernemer kost gemiddeld €7.000 – €9.500; regelt u het zelf, dan betaalt u alleen de onderdelen die u daadwerkelijk afneemt.

Indicatieve bedragen. Een crematie via een uitvaartondernemer kost gemiddeld €7.000–€9.500. Zelf de regie voeren en alleen losse diensten afnemen komt doorgaans uit op €5.500–€8.000. Een complete stille crematie zonder ceremonie is er bij de goedkoopste aanbieders al vanaf circa €1.300; het kale crematoriumtarief loopt landelijk sterk uiteen, van circa €399 tot €1.305, afhankelijk van de regio. Reken uw eigen situatie door met de uitvaartkosten-calculator.

Benieuwd wat een uitvaart kost? Bekijk daar alle prijzen per onderdeel, of neem zes uitgerekende samenstellingen door.

Bekijk alle indicatietarieven per onderdeel
Onderdeel Indicatie (€) Waar u op kunt besparen
Koeling(koelplaat) 150 – 500 Korter opbaren scheelt direct; niet op bezuinigen
Thanatopraxie (i.p.v. koeling) 450 – 950 Duurder, maar geen koelplaat nodig en langer toonbaar
Uitvaartkist (brandbaar) 300 – 600 Eenvoudig model; personaliseer het zelf
Vervoer 0 – 900 Zelf rijden mag met het verlof; rouwauto is af te nemen
Crematorium(kaal tarief, per regio) 399 – 1.305 Tarieven verschillen fors per crematorium — vergelijk
Urn 50 – 300 Eenvoudige asbus; de as blijft sowieso een maand bij het crematorium
Condoleance (ca. 100 personen) 1.000 – 2.000 Zelf cateren scheelt al snel de helft
Rouwkaarten + advertentie 100 – 500 Zelf ontwerpen, digitaal versturen
Rouwbloemen 300 – 700 Lokale bloemist in plaats van via het crematorium
Stille crematie(compleet, zonder ceremonie) vanaf ca. 1.300 Voordeligste vorm; herdenking kan later apart
De grootste besparing zit zelden in de kist of de bloemen, maar in het regeltarief van een uitvaartondernemer en in de keuze van het crematorium: tussen het goedkoopste en duurste crematorium zit voor exact dezelfde dienst honderden euro's verschil. Bel 06‑45100608 om een uitvaartondernemer te vinden en te bespreken welke onderdelen u zelf doet en welke u uit handen geeft.
Stille crematie

Stille crematie: sober, wettig en volwaardig

Een stille crematie — ook technische crematie genoemd — is een crematie zonder ceremonie en zonder aanwezigen.

Het crematorium kan het moment zelf inplannen en de oven optimaal benutten, en juist dat maakt het de voordeligste vorm van cremeren.

Er zit geen enkel waardeoordeel aan. Sommige families kiezen hiervoor omdat de overledene het zo wilde, andere omdat het budget beperkt is, en weer andere omdat ze het afscheid liever los organiseren op een plek die iets betekent: thuis, in een café, aan zee. Dat kan weken later, zonder tijdsdruk en zonder crematoriumtarief. Lees ook thuisopbaring en stille crematie.

Asbestemming

Wat kunt u met de as doen?

Het crematorium bewaart de asbus wettelijk minimaal een maand na het bergen van de as in de bus (art. 59 Wlb).

Let op: dat is een maand, geen 30 dagen — bij een crematie op 10 mei kan de asbus dus vanaf 11 juni worden afgegeven. In bijzondere gevallen kan de officier van justitie ontheffing van die termijn verlenen, bijvoorbeeld als de as naar het buitenland moet.

Die maand is er niet voor niets. Hij geeft ruimte voor eventueel onderzoek, én hij voorkomt dat er in de eerste emotionele weken een onomkeerbare beslissing valt waar de familie later spijt van krijgt. U hoeft dus niets te kiezen op de dag zelf.

Bekijk de vier bestemmingen voor de as
Verstrooien

Op zee, in een bos, of op een verstrooiveld bij het crematorium. Verstrooien op openbaar terrein of andermans grond vraagt meestal toestemming van de gemeente of de terreinbeheerder — informeer vooraf.

Bewaren

In een urn thuis, in een columbarium (urnenmuur) of in een urnengraf. Bewaar de asbus op een droge plek: as trekt vocht aan en kan gaan klonteren.

Gedenksieraad

Een klein deel van de as laten verwerken in een hanger of ring, terwijl de rest wordt bewaard of verstrooid. Beide kan dus prima naast elkaar.

Asbus begraven

Een urnengraf is kleiner en voordeliger dan een regulier graf, en biedt toch een vaste gedenkplek om naartoe te gaan.

Uitgebreider lezen? Zie asbestemming na crematie en hoelang duurt het voor de as terug is.

Veelgestelde vragen

Vragen over een crematie zelf regelen

Ja, dat is volledig toegestaan volgens de Wet op de lijkbezorging. U bent niet verplicht een uitvaartondernemer in te schakelen. Wel gelden er wettelijke termijnen: de crematie mag niet eerder dan 36 uur na het overlijden en moet uiterlijk op de zesde werkdag na het overlijden plaatsvinden, tenzij de burgemeester een andere termijn stelt.

Zo snel mogelijk, binnen enkele uren na het overlijden. Zonder koeling treedt ontbinding snel op, zeker bij warm weer. Een koelplaat onder het lichaam is de gangbare oplossing. Thanatopraxie is het alternatief: een lichte conserverende behandeling die circa tien dagen effect heeft, waardoor koeling niet meer nodig is. Overleed uw dierbare in een zorginstelling, dan komt het tijdelijk koelen daar voor rekening van de zorgorganisatie.

Een volledig via een uitvaartondernemer geregelde crematie kost gemiddeld 7.000 tot 9.500 euro. Door zelf de regie te voeren en alleen losse diensten af te nemen waar nodig, komt u vaak uit op circa 5.500 tot 8.000 euro. Een complete stille crematie zonder ceremonie is er bij de goedkoopste aanbieders al vanaf ongeveer 1.300 euro.

Het crematorium bewaart de asbus wettelijk minimaal een maand na het bergen van de as in de bus. Dat is een maand, geen 30 dagen: bij een crematie op 10 mei kan de asbus dus vanaf 11 juni worden afgegeven. In bijzondere gevallen kan de officier van justitie ontheffing van die termijn verlenen.

U kunt de as verstrooien op zee, in de natuur of op een verstrooiveld, bewaren in een urn thuis of in een columbarium, een deel laten verwerken in een gedenksieraad, of de asbus laten begraven in een urnengraf. Verstrooien op openbaar terrein vraagt meestal toestemming van de gemeente of de terreinbeheerder.

Een stille crematie, ook wel technische crematie genoemd, is een crematie zonder ceremonie en zonder aanwezigen: alleen de crematie zelf vindt plaats. Het crematorium kan het moment zelf inplannen en de oven optimaal benutten, waardoor dit de voordeligste vorm is. Veel families combineren dit met een aparte herdenkingsbijeenkomst op een later moment.

Een kist is wettelijk verplicht. Het Besluit op de lijkbezorging (artikel 4) schrijft voor dat de kist van biologisch afbreekbaar materiaal is; kunststof en metaal zijn niet toegestaan, behalve kleine onderdelen zoals handvatten en schroeven die van buitenaf te verwijderen zijn. Kisten van wilgentenen, riet of ongebleekt karton voldoen daaraan. Informeer bij het crematorium naar de toegestane materialen en de maximale afmetingen.

Ja, thuis opbaren is toegestaan zolang de koeling op orde is. Dat kan met een koelplaat of via thanatopraxie. Wilt u dit niet zelf doen, dan kunt u een complete opbaring laten verzorgen. Is thuis opbaren praktisch niet haalbaar, dan is opbaren in een rouwcentrum een alternatief.

Bij een overlijden vanaf 1 januari 2026 heeft u twintig maanden na de overlijdensdatum de tijd om aangifte erfbelasting te doen; die termijn is verlengd van acht naar twintig maanden. Pas als na die periode geen volledige aangifte is gedaan, gaat de Belastingdienst belastingrente rekenen. Ging het overlijden aan die datum vooraf, dan geldt nog de oude termijn van acht maanden.

Bankrekening blokkeren, abonnementen en verzekeringen opzeggen, pensioenfonds, uitkering en zorgverzekeraar informeren, digitale accounts verwijderen en aangifte erfbelasting doen, waarvoor u tegenwoordig twintig maanden de tijd heeft. Ook het afwikkelen van de nalatenschap en het opzeggen van lopende contracten op naam van de overledene hoort hierbij. Neem hiervoor rustig de tijd; veel van deze zaken hebben geen haast.

⚜ RouwUitvaart.nl

Een uitvaartondernemer vinden?

Wilt u de crematie niet volledig alleen dragen? Bel ons om een zelfstandige uitvaartondernemer bij u in de buurt te vinden. Wij zoeken en koppelen; de ondernemer belt u meestal binnen 30 minuten terug en voert uit wat u niet zelf doet. Lukt dat niet, dan vragen wij u of een halfuurtje extra schikt — en anders schakelen wij een andere ondernemer in. U bepaalt zelf wat u uitbesteedt en wat u zelf doet. Dag en nacht bereikbaar.

📞 dag en nacht BEREIKBAAR

06‑45100608

Verzekering

Uitvaartverzekering: houdt u de vrije keuze?

Bij een kapitaalverzekering ontvangt u een vrij besteedbaar bedrag en houdt u volledige keuzevrijheid; ook bij een naturaverzekering kiest u zelf uw ondernemer, al valt de vergoeding buiten het netwerk van de verzekeraar vaak lager uit.

Natura of kapitaal — bekijk wat dit betekent voor uw vrije keuze

Bij een crematie die u zelf regelt, is één vraag doorslaggevend: keert de polis uit in geld of in diensten? Een naturaverzekering keert vaak de volledige waarde alleen bij een aangesloten ondernemer uit — u mag zelf de regie voeren en een andere ondernemer kiezen, maar dan valt de vergoeding vaak lager uit. Een kapitaalverzekering keert een vrij besteedbaar bedrag uit, dat u ook mag gebruiken voor de koeling, een losse dienst, een urn of een asbestemming naar keuze.

Weet u niet zeker welke polis er is? Zie uitvaartverzekering vinden van een overledene, of lees het verschil tussen natura en kapitaal.