Bij een overlijden in een verzorgings- of verpleeghuis belt de instelling u en schakelt zij een arts in voor de schouw. Het schouwen, het gereedmaken voor vervoer en het tijdelijk koelen direct na het overlijden zijn voor rekening van de zorgorganisatie: dat staat in het standpunt van Zorginstituut Nederland over noodzakelijke laatste zorg. Het afleggen, het opbaren en de hele uitvaart komen voor rekening van de nabestaanden.
De uitvaart regelt de instelling niet. Werkt het huis vast samen met één uitvaartonderneming, dan is dat een aanbod: geen verplichting. U mag alsnog een andere partij kiezen; wel kan een ondernemer kosten rekenen voor werk dat hij al in uw opdracht heeft gedaan, ook als die opdracht alleen mondeling was.
Voor de kamer geldt geen wettelijke ontruimingstermijn. Volgens de NZa kan de instelling na het overlijden maximaal dertien mutatiedagen declareren voor een lege eenpersoonskamer. Volgens de algemene voorwaarden voor zorg met verblijf heeft u zeven dagen om de kamer leeg te maken. In die dagen mag de instelling u geen kamerkosten rekenen, zo antwoordde de minister van VWS op Kamervragen.
Bel Uitvaart regelen? 085-0048099: u wordt automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt, die uitvoert wat u niet zelf doet. Voor de doorverwijzing betaalt u niets extra; u betaalt alleen uw gewone beltarief, en u zit nergens aan vast.
Vaste prijzen zonder apart basistarief. Vaste samenstellingen: crematie vanaf €2.000, begrafenis vanaf €3.900 inclusief algemeen graf. Een crematie zelf regelen kan vanaf circa €800; losse diensten, zoals een complete opbaring, kunnen er altijd bij.
Ook gezocht als: overlijden in verzorgingshuis, overlijden in een verpleeghuis.
- Instelling betaalt: schouw, gereedmaken voor vervoer, tijdelijk koelen direct na het overlijden (Zorginstituut Nederland).
- U betaalt: afleggen, opbaren, koeling bij opbaring, en de uitvaart zelf.
- Kamer: geen wettelijke termijn. Eerste 7 dagen geen kamerkosten: die zijn via de mutatiedagen al vergoed.
- Vrije keuze: de vaste uitvaartondernemer van het huis is een aanbod, geen verplichting.
- Termijn: de uitvaart mag niet eerder dan 36 uur na het overlijden en moet uiterlijk op de zesde werkdag plaatsvinden (art. 16 Wlb), tenzij de burgemeester na het horen van een arts anders beslist, binnen 36 uur alleen in overeenstemming met de officier van justitie (art. 17 Wlb).
- Aangifte: gratis, bij de gemeente waar de instelling staat, vóór de uitvaart.
- Partner: woonde u samen in de instelling, dan mag u er meestal blijven wonen (partnerverblijf).
- Keuze: alles uit handen, of alleen één los onderdeel. Beide kan.
Wie betaalt wat?
Bij een overlijden in een verzorgings- of verpleeghuis betaalt de zorgorganisatie het schouwen, het gereedmaken voor vervoer en het tijdelijk koelen; het afleggen, het opbaren en de hele uitvaart zijn voor de nabestaanden.
Hier gaat het in de praktijk het vaakst mis. Nabestaanden krijgen achteraf een rekening voor zaken die de zorginstelling had moeten betalen, of betalen kamerkosten die al vergoed waren.
De verdeling volgt uit het standpunt van Zorginstituut Nederland over noodzakelijke laatste zorg en uit de Algemene Voorwaarden VVT; de precieze afspraken staan in de zorgovereenkomst van de instelling.
Bekijk de volledige verdeling per onderdeel: wie betaalt wat
| Onderdeel | Wie betaalt | Toelichting |
|---|---|---|
| Schouwen door de arts | De zorginstelling | Hoort tot de aanspraak op verblijf onder de Wlz. |
| Noodzakelijke laatste zorg | De zorginstelling | Verwijderen van infuus, katheter of stoma. |
| Gereedmaken voor vervoer | De zorginstelling | Uitdrukkelijk benoemd door Zorginstituut Nederland. |
| Tijdelijk koelen na overlijden | De zorginstelling | Het koel houden van de ruimte direct na het overlijden. |
| Kamer, eerste 7 dagen | De zorginstelling | Al vergoed via de mutatiedagen. De instelling mag u hiervoor niets rekenen. |
| Afleggen (wassen, kleden) | De nabestaanden | Ook als een zorgmedewerker het doet, dan mag de instelling het doorbelasten. |
| Opbaren en koeling | De nabestaanden | Gebruikt u de koelinstallatie van de instelling, dan mag zij die kosten doorbelasten. |
| Kamer langer dan 7 dagen | De nabestaanden | Extra dagen kunnen in rekening worden gebracht als de zorgovereenkomst dat regelt. |
| Vervoer, kist, ceremonie, crematie of begrafenis | De nabestaanden | De hele uitvaart. Los af te nemen of compleet. U kiest. |
Controleer uw factuur
Krijgt u van de instelling een rekening voor het schouwen, voor het gereedmaken voor vervoer, of voor het gebruik van de kamer in de eerste zeven dagen? Vraag om onderbouwing. Volgens Zorginstituut Nederland en de Algemene Voorwaarden VVT zijn dat kosten van de zorgorganisatie. De prijsafspraken over afleggen en opbaren maakt de instelling met de cliëntenraad. U mag die opvragen.
Wilt u niet dat het zorgpersoneel het afleggen doet? Dat hoeft niet. U bent vrij om zelf te kiezen door wie de laatste verzorging wordt gedaan, en waar.
Uitvaart regelen? 085-0048099Uw rechten als nabestaande
Als nabestaande heeft u in een zorginstelling vrije keuze van uitvaartondernemer, tijd om te kiezen binnen de termijn van de zorgovereenkomst, en het recht uw dierbare te laten overbrengen naar een plek van uw keuze.
Die worden lang niet altijd uit zichzelf uitgelegd, zeker niet in de eerste, verwarrende uren.
Bekijk wat u mag: vrije keuze, tijd en overbrenging
Vrije keuze
Veel instellingen werken vast samen met één uitvaartonderneming. Dat is een aanbod, geen verplichting. U mag alsnog een andere partij kiezen; wel kan een ondernemer kosten rekenen voor werk dat hij al in uw opdracht heeft gedaan, ook als die opdracht alleen mondeling was.
Tijd om te kiezen
Niemand kan u verplichten binnen een uur een uitvaartondernemer te kiezen. Voor het ontruimen van de kamer geldt geen wettelijke termijn, maar wel de termijn uit de zorgovereenkomst: volgens de landelijke brancheafspraak zeven dagen, bij sommige instellingen korter.
Recht op overbrenging
U mag uw dierbare laten overbrengen naar een plek van uw keuze: uw eigen huis, een rouwcentrum of een crematorium. U bent niet gebonden aan de instelling.
De instelling verzorgt uw dierbare. Wie de uitvaart verzorgt, bepaalt u.
Wat te doen bij een overlijden in een verzorgingshuis
Alleen de laatste verzorging en de koeling vragen om snelheid; alle andere keuzes rond de uitvaart kunnen wachten tot u er rust voor heeft.
U hoeft dit niet allemaal tegelijk. Alleen de laatste verzorging en de koeling vragen om snelheid: de keuzes kunnen wachten. Gaat het om uw vader of moeder, lees dan wat te regelen na overlijden ouder; voor een grootouder staat op afscheid van oma of opa regelen wat er bij komt kijken.
Ga naar het verzorgingshuis
Het personeel blijft bij uw dierbare tot u er bent. Vraag bij aankomst naar de dienstdoende verzorgende of arts. Er hoeft op dat moment nog niets geregeld te worden. U mag zo lang blijven als u nodig heeft.
De arts verricht de schouw
De arts van de instelling of de huisarts doet dit, en de zorginstelling betaalt het. U krijgt de verklaring van overlijden mee naar de gemeente, plus een gesloten envelop met de doodsoorzaakverklaring voor het CBS. Die opent u niet. Zolang de schouw niet heeft plaatsgevonden, beginnen de verzorging en het vervoer nog niet.
Kies zelf een uitvaartverzorger
Dit is de stap waar de meeste nabestaanden regie verliezen. Het huis noemt een naam, u bent overrompeld, en u zegt ja. Dat hoeft niet. Wilt u alleen de overbrenging en de koeling, dan kan dat ook.
Kies waar uw dierbare wordt opgebaard
Op de eigen kamer (als de instelling dat toestaat), thuis of in een rouwcentrum. De eerste zeven dagen mag de instelling geen kosten rekenen voor het gebruik van de kamer. De kosten van het opbaren zelf zijn wel voor uw rekening.
Aangifte bij de gemeente
Bij de gemeente waar de instelling staat, niet waar u woont, en niet waar uw dierbare stond ingeschreven. Dit moet vóór de uitvaart. De aangifte is gratis. In de praktijk regelt de uitvaartverzorger dit als gemachtigde, en dat gaat vaak sneller.
De kamer ontruimen
Er is geen wettelijke ontruimingstermijn. De landelijke brancheafspraak is zeven dagen na het overlijden. Vraag de instelling naar het beleid dat met de cliëntenraad is vastgelegd. De eigen bijdrage loopt tot en met de dag van overlijden.
Twijfelt u of u wel moet bellen? Bel gewoon. Ook als u alleen wilt vragen wat u nu moet doen: het team van onze vaste uitvaartpartner beantwoordt uw vragen.
Uitvaart regelen? 085-0048099U beslist zelf hoeveel u uitbesteedt
Zodra de verzorging en de koeling geregeld zijn heeft u de tijd: u kunt alles uitbesteden, een deel zelf doen, of één los onderdeel afnemen, alle drie zijn even goed.
Ook één los onderdeel afnemen kan: u neemt af wat u nodig heeft, niet meer.
Een uitvaartverzorger kan de uitvaart regelen: aangifte, verzorging, opbaring en ceremonie. U hoeft alleen te zeggen wat u belangrijk vindt.
De verzorger regelt de uitvaart, u doet zelf wat u zelf wilt doen. Rust én regie, in de verhouding die bij u past.
U regelt veel zelf en neemt alleen af wat specialistisch is: overbrenging, thuis opbaren of kistdragers.
Weet u niet wat bij u past? Dat hoeft u nu ook niet te weten.
Uitvaart regelen? 085-0048099Waar wordt uw dierbare opgebaard?
Uw dierbare kan thuis in een vertrouwde omgeving of in een rouwcentrum met professionele koeling worden opgebaard, en bij sommige instellingen op de eigen kamer.
U beslist het zelf; of opbaren op de eigen kamer kan, hangt af van de instelling.
Niet elk verpleeghuis of woonzorgcentrum heeft een mortuarium. Dat betekent niet dat uw dierbare meteen weg moet: bij sommige instellingen kan de opbaring op de eigen kamer. Medebewoners, verzorgenden en vrijwilligers kunnen dan ook nog langskomen: voor hen was uw dierbare geen onbekende.
U kunt uw dierbare ook naar huis laten brengen voor een afscheid in vertrouwde omgeving, of naar een rouwcentrum met professionele koeling.
De plaats van overlijden verandert niets aan de uitvaartkosten. Neemt u alleen losse onderdelen af, dan betaalt u alleen voor die onderdelen; ter vergelijking kost een crematie met afscheidsdienst landelijk gemiddeld €7.000 tot €9.500 en een volledig verzorgde begrafenis €9.000 tot €12.000. Bekijk zes samenstellingen met alle onderdelen.
Bekijk de wettelijke termijnen en de indicatiekosten van de uitvaart
Hoeveel tijd heeft u eigenlijk?
Voor de uitvaart heeft u meer tijd dan het nu voelt. Die mag niet eerder plaatsvinden dan 36 uur na het overlijden, en moet uiterlijk op de zesde werkdag na het overlijden plaatsvinden (artikel 16 Wet op de lijkbezorging). Weekenden en algemeen erkende feestdagen tellen daarbij niet mee. In bijzondere gevallen kan de burgemeester, na het horen van een arts, een andere termijn vaststellen; binnen 36 uur alleen in overeenstemming met de officier van justitie (artikel 17 Wlb).
Voor de laatste verzorging en de koeling geldt dat niet. Zodra het overlijden is ingetreden gaat het lichaam achteruit. Dat is het enige waarvoor haast geboden is; alle andere keuzes maakt u daarna in alle rust.
Wat kost de uitvaart?
Landelijk kost een uitvaart met afscheidsdienst gemiddeld €7.000 tot €12.000. Via onze vaste uitvaartpartner kost een crematie zonder afscheidsdienst €2.000 en een eenvoudige begrafenis €3.900. Wat wél verschil maakt: of u onder tijdsdruk het eerste voorstel accepteert, of dat u rustig kiest wat u nodig heeft. Neemt u alleen losse onderdelen af, dan betaalt u alleen voor die onderdelen.
Spoedoverbrenging naar huis nodig? Belt u, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet.
Benieuwd wat een uitvaart kost? Bekijk daar alle prijzen per onderdeel, of neem zes uitgerekende samenstellingen door.
Uitvaart regelen? 085-0048099Uitvaartverzekering
Een uitvaartverzekering bepaalt niet wie de uitvaart mag uitvoeren, maar wel welk bedrag er beschikbaar komt; u houdt altijd vrije keuze van ondernemer.
Controleer of uw dierbare een uitvaartverzekering had. Dat bepaalt niet wie de uitvaart mag doen, maar wel welk bedrag beschikbaar komt.
Bekijk het verschil tussen kapitaalpolis en combinatiepolis
Kapitaalpolis
Er wordt een geldbedrag uitgekeerd aan wie de polis aanwijst; dat bedrag is vrij te besteden, ook bij een uitvaartverzorger van uw eigen keuze. Bij a.s.r. gaat het om een volledig vrij besteedbaar bedrag; kinderen zijn daar tot 21 jaar meeverzekerd.
Combinatiepolis
Een deel is vrij besteedbaar, een deel is gereserveerd voor de eigen uitvaartverzorger van de verzekeraar. Bij Monuta is dat deel volgens de polisvoorwaarden €2.500; kiest u een andere uitvaartverzorger, dan vervalt dat deel. Kinderen zijn bij Monuta gratis meeverzekerd tot 18 jaar; Monuta vermeldt op de eigen site een klantscore van 9,5.
Ook zónder verzekering kunt u de uitvaart gewoon regelen. Een polis is geen voorwaarde.
Onafhankelijk van uw polis geldt: u kiest zelf wie de uitvaart verzorgt.
Twijfelt u welke polis u heeft? Lees het verschil tussen een naturapolis en een kapitaalpolis.
Uitvaart regelen? 085-0048099Veelgestelde vragen
Nee. Sommige instellingen werken vast samen met één uitvaartonderneming, maar u bent daar nooit toe verplicht. U kiest altijd zelf. Ook als het huis al iemand heeft gebeld, mag u alsnog een andere partij kiezen. Heeft u die ondernemer al iets laten doen, dan kan hij daarvoor kosten rekenen. Bel gerust.
Volgens Zorginstituut Nederland betaalt de zorgorganisatie het schouwen, het gereedmaken voor vervoer en het tijdelijk koelen. Het afleggen en het opbaren zijn voor rekening van de nabestaanden. Assisteert het zorgpersoneel bij het afleggen of gebruikt u de koelinstallatie van de instelling, dan mag de instelling dat in rekening brengen.
Er is geen wettelijke ontruimingstermijn. Volgens de algemene voorwaarden voor zorg met verblijf die veel instellingen gebruiken, krijgen nabestaanden zeven dagen om de kamer leeg te maken; extra dagen kunnen in overleg, maar worden in rekening gebracht. Valt het opbaren binnen die zeven dagen, dan zijn er geen kosten voor het beschikbaar houden van de kamer.
Dat hangt af van de instelling: sommige instellingen bieden het aan, andere niet. De eerste zeven dagen na het overlijden mag de instelling geen kosten rekenen voor het gebruik van de kamer, omdat die periode via de mutatiedagen vergoed wordt. De kosten van het opbaren zelf, zoals koeling en laatste verzorging, komen wel voor rekening van de nabestaanden.
Ja, dat is toegestaan. Na de schouw kan uw dierbare met professioneel rouwvervoer naar huis worden gebracht; u heeft dan een koelplaat of koeldeken nodig. Belt u, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet.
Nee. De instelling regelt de schouw en de eerste opvang, maar de uitvaart regelen de nabestaanden; voorziet niemand in de uitvaart, dan zorgt de burgemeester ervoor (artikel 21 Wet op de lijkbezorging). Het huis heeft geen bevoegdheid om zonder uw toestemming een uitvaartondernemer voor u vast te leggen.
Een nabestaande of een gemachtigde, zoals de uitvaartverzorger, doet de aangifte bij de gemeente waar de instelling staat, niet bij de gemeente waar u woont. Dit moet vóór de uitvaart. De aangifte is gratis; een uittreksel van de overlijdensakte kost €17,80. In de praktijk regelt de uitvaartverzorger dit voor u.
De uitvaart mag niet eerder plaatsvinden dan 36 uur na het overlijden en moet uiterlijk op de zesde werkdag plaatsvinden (artikel 16 Wlb). Weekenden en algemeen erkende feestdagen tellen daarbij niet mee. In bijzondere gevallen kan de burgemeester, na het horen van een arts, een andere termijn vaststellen; binnen 36 uur alleen in overeenstemming met de officier van justitie.
De plaats van overlijden verandert niets aan de uitvaartkosten. Via onze vaste uitvaartpartner kost een crematie zonder afscheidsdienst €2.000 en een eenvoudige begrafenis €3.900; met een afscheidsdienst €7.500 (crematie) of €6.000 (begrafenis). Landelijk ligt een crematie met dienst gemiddeld tussen €7.000 en €9.500. Bel gerust.
De eigen bijdrage voor het verblijf loopt tot en met de dag van overlijden. Na de aangifte geeft de gemeente het overlijden door aan de instanties, waaronder het CAK dat de eigen bijdrage int. Een eventueel teveel betaald bedrag wordt verrekend. Bank, pensioenfonds en verzekeraars krijgen het niet altijd vanzelf door; meld het zelf.
Woonde u samen met uw partner in de zorginstelling, dan mag u er in de meeste gevallen blijven wonen. De instelling kan u wel vragen naar een eenpersoonskamer te verhuizen. Dit heet partnerverblijf en is per instelling geregeld. Vraag de zorginstelling naar de voorwaarden die met de cliëntenraad zijn afgesproken.
Dat hangt af van de instelling. Staat zij opbaren op de kamer toe, dan kan uw dierbare in de eerste zeven dagen op de eigen kamer blijven; voor die dagen mag de instelling geen kamerkosten rekenen. Voor koeling en laatste verzorging betaalt u zelf. Wilt u de opbaring elders, dan kan uw dierbare na de schouw worden overgebracht.
De schouw wordt gedaan door een arts die het overlijden mag vaststellen: de arts van de instelling, de specialist ouderengeneeskunde of de huisarts. Wie beschikbaar is, hangt af van het tijdstip en de instelling. Volgens Zorginstituut Nederland zijn de kosten van de schouw voor de zorgorganisatie; krijgt u toch een rekening, vraag dan om onderbouwing.
Verder lezen
De eerste uren en dagen op een rij: van de arts en de aangifte tot de keuzes die daarna komen.
Wilt u uw dierbare thuis houden? Laatste verzorging en professionele koeling.
Alleen overbrenging, kistdragers of opbaren nodig? Bekijk wat u per onderdeel kunt afnemen.
Deze informatie is zorgvuldig samengesteld, maar is geen persoonlijk juridisch advies. Welke afspraken over de kamer en de kosten gelden, staat in de zorgovereenkomst en de voorwaarden van de instelling; gaat het om een erfenis, schulden of een termijn, dan kunt u terecht bij een notaris of jurist.
