Bij de verzorging van een overledene sluit het verzorgingsteam de mond met een kinhechting, een kinsteun of een kinbeugel. De ogen blijven dicht met een oogkapje en een beetje vaseline, en neus en keel worden na het reinigen opgevuld met watten, zodat er geen vocht uit kan komen. Zo ligt uw dierbare er rustig en vredig bij. Dat is de werkwijze uit de praktijk van de oprichter van RouwUitvaart.nl, die jaren in de overledenenzorg werkte.
Ook gezocht als: mond overledene dicht, ogen overledene dicht, kinhechting, kinsteun overledene, oogkapjes overledene, laatste verzorging overledene, verzorging van een overledene, overledene verzorgen, watten in neus overledene, verzorging na euthanasie.
Moet u een uitvaart regelen? Bel 085-0048099, dag en nacht: u wordt automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner. Vaste samenstellingen zonder apart basistarief: crematie vanaf €1.750, begrafenis vanaf €3.900 inclusief algemeen graf. Een crematie zelf regelen kan vanaf circa €800; losse diensten, zoals een complete opbaring, kunnen er altijd bij.
- Wie: het verzorgingsteam, uitvaartmedewerkers van het zorgteam; niet de uitvaartverzorger.
- Mond: kinhechting met toestemming van de familie, anders een kinsteun of kinbeugel.
- Ogen: een biologisch afbreekbaar oogkapje met wat vaseline, zodat het ooglid dicht blijft.
- Neus en keel: gereinigd en opgevuld met watten tegen vocht en oprispingen.
- Na euthanasie: het lichaam is warm en soepel, zonder lijkstijfheid; dat maakt het aankleden makkelijk.
Wie verzorgt een overledene?
De verzorging gebeurt door het verzorgingsteam, uitvaartmedewerkers die gespecialiseerd zijn in de zorg voor overledenen.
Niet de uitvaartverzorger met wie u de uitvaart bespreekt, maar het verzorgingsteam doet de laatste verzorging. Deze medewerkers wassen de overledene, kleden hem aan en zorgen dat het gezicht er rustig uitziet. Daarvoor sluiten ze de mond en de ogen, en reinigen ze de neus en de mond.
Wat u als familie kunt klaarleggen, zoals het gebit en de kleding, leest u bij laatste verzorging thuis: wat legt u klaar.
Hoe wordt de mond van een overledene gesloten?
De mond wordt gesloten met een kinhechting als de familie dat toestaat, of anders met een kinsteun of een kinbeugel.
Na het overlijden ontspannen de spieren, en daardoor zakt de mond vaak open. Om hem dicht te krijgen en dicht te houden, zijn er drie manieren.
- Kinhechting: alleen met toestemming van de familie. Er wordt een hechting in de kin gezet, die via de neusholte loopt. Met een lusje wordt de onderkaak aangetrokken, zodat de mond gesloten blijft. Van buiten ziet u er niets van.
- Kinsteun: een kunststof steuntje onder de kin, dat de onderkaak op zijn plek houdt.
- Kinbeugel: een beugel die hetzelfde doet, vaak gebruikt als de mond moeilijk dicht blijft.
Voordat de mond dicht gaat, wordt hij goed gereinigd, net als het gebit. Daarom is het belangrijk dat het gebit erbij is: dat bepaalt de vorm van de mond en de wangen.
Hoe blijven de ogen van een overledene dicht?
De ogen blijven dicht met een oogkapje, dat met een beetje vaseline op de oogbol wordt gelegd, zodat het ooglid er rustig overheen blijft.
Ogen die niet helemaal dicht zijn, kunnen gaan spieken: het lijkt dan alsof de overledene door een spleetje kijkt. Dat is voor familie heel onrustig om te zien. Het verzorgingsteam voorkomt dat met een oogkapje.
Op de oogbol komt een dun laagje vaseline, en daarop een klein kapje, tegenwoordig vaak biologisch afbreekbaar. Het ooglid wordt eroverheen gelegd en blijft dan dicht. De ogen zien er daarna gewoon gesloten uit, alsof iemand slaapt. Direct na het overlijden zachtjes dichtstrijken is vaak al genoeg; lukt het niet, dan is dat geen probleem.
Waarom gaan er watten in de neus en de keel?
Na het reinigen worden neus en keel opgevuld met watten, zodat er geen vocht uit de neus komt en er geen maagzuur kan oprispen.
De neusholte wordt eerst schoongemaakt. Daarna duwt het team watten diep naar binnen, zodat er geen vocht of vloeistof uit de neus kan lopen. In de mond gebeurt hetzelfde: na het reinigen gaat er een zacht watje helemaal achter in de keel. Zo kan er geen zuur of vocht uit de maag omhoog komen.
Dit gebeurt met een lange pincet, van zo'n dertig centimeter volgens de praktijk van onze oprichter. Het is niet fijn om te zien, en daarom vraagt een team soms of u even buiten wilt wachten. Het is geen geheim: u mag altijd vragen wat er gebeurt. Meer over wat er na het overlijden met het lichaam gebeurt, leest u bij het lichaam na overlijden.
Is de verzorging na euthanasie anders?
Na euthanasie is het lichaam door de spierverslappers warm en soepel, zonder lijkstijfheid, en dat maakt de verzorging en het aankleden veel makkelijker.
Bij euthanasie is het overlijden gepland. Het verzorgingsteam is er vaak kort daarna, soms vrijwel direct. Door de spierverslappers die bij euthanasie worden gebruikt, is het lichaam heel soepel, bijna alsof iemand gebalsemd is. Er is geen lijkstijfheid.
Voor het team is dat fijn werken: kleding aantrekken gaat veel makkelijker, en de mond en de ogen sluiten ook. Wat u rond een euthanasie kunt regelen, leest u bij wat te doen bij euthanasie.
Veelgestelde vragen
De vragen die het meest gesteld worden over de verzorging van mond, ogen en neus van een overledene.
Het verzorgingsteam sluit de mond met een kinhechting, maar alleen als de familie dat toestaat. Die hechting loopt via de kin en de neusholte en trekt de onderkaak met een lusje aan. Anders gebruikt het team een kunststof kinsteun of een kinbeugel. Van buiten ziet u daar niets van; de mond ziet er gewoon gesloten uit.
Een kinhechting is een hechting die in de kin wordt gezet en via de neusholte loopt. Met een klein lusje wordt de onderkaak aangetrokken, zodat de mond gesloten blijft. Het verzorgingsteam doet dit alleen met toestemming van de familie. Er zijn technieken die ervoor zorgen dat de hechting netjes en onzichtbaar zit.
Met een oogkapje. Het team smeert een dun laagje vaseline op de oogbol en legt daar een klein, vaak biologisch afbreekbaar kapje op. Het ooglid gaat eroverheen en blijft daardoor dicht. Zo voorkomt het team dat de ogen gaan spieken en het lijkt alsof uw dierbare door een spleetje kijkt.
Om te voorkomen dat er vocht of vloeistof uit de neus loopt. Na het overlijden kan er vocht vrijkomen. Het verzorgingsteam reinigt eerst de neusholte en duwt daarna watten diep naar binnen. Ook achter in de keel gaat een watje, zodat er geen maagzuur of vocht kan oprispen.
Het verzorgingsteam: uitvaartmedewerkers van het zorgteam die gespecialiseerd zijn in de zorg voor overledenen. De uitvaartverzorger die met u de uitvaart bespreekt, doet dit meestal niet zelf. Het team komt thuis, in het verpleeghuis of in het uitvaartcentrum, wast en kleedt uw dierbare aan en zorgt voor koeling.
Ja, dat mag altijd. Toch zijn sommige handelingen niet fijn om te zien, zoals een kinhechting of het opvullen van de keel met een lange pincet. Daarom vraagt een team soms of u even buiten wilt wachten. Dat is geen geheim: daarna legt het team rustig uit wat er is gedaan.
Ja. Bij euthanasie is het overlijden gepland en is het team er vaak snel bij. Door de spierverslappers is het lichaam warm en soepel, zonder lijkstijfheid, bijna alsof iemand gebalsemd is. Dat maakt het aankleden en het sluiten van de mond en de ogen een stuk makkelijker voor het verzorgingsteam.
Niets, behalve het gebit klaarleggen. Een mond die iets openstaat, is voor het team juist makkelijker schoon te maken. Bind hem niet stijf dicht met een handdoek, want door de lijkstijfheid gaat hij daarna lastig weer open. Een klein handdoekje eronder, zodat hij niet helemaal gaapt, is prima.
Bronnen
De feiten in dit artikel komen uit de volgende bronnen.
- Praktijkervaring van de oprichter van RouwUitvaart.nl, die jaren werkte in de overledenenzorg en op een crematorium
Wilt u dat uw dierbare goed verzorgd wordt?
RouwUitvaart.nl is een landelijk informatie- en verwijsplatform. De uitvaart zelf wordt verzorgd door een uitvaartverzorger bij u in de buurt, via onze vaste uitvaartpartner. Belt u ons, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt.
Een gesloten mond, rustige ogen, een gezicht dat vertrouwd is: daar zorgt het verzorgingsteam voor, met zorg en met respect.
Team RouwUitvaart.nl
