Moet u aangifte doen voor iemand die is overleden?
Alleen als de Belastingdienst erom vraagt — of als er geld terugkomt, en dat is vaker dan u denkt.
De laatste aangifte heet het F-formulier en loopt van 1 januari tot en met de dag van overlijden. De Belastingdienst stuurt daarover binnen vijf maanden bericht naar het correspondentieadres van de nabestaanden. De aangifte moet binnen zijn vóór 1 mei van het jaar dat volgt op het overlijden; met een nabestaandenmachtiging kunt u online vier maanden uitstel vragen. Digitaal aangifte doen kan, maar niet met de DigiD van de overledene: u gebruikt uw eigen DigiD en logt in namens iemand anders. Komt er na vijf maanden geen brief en verwacht u een teruggaaf, doe dan zelf aangifte — zonder aangifte wordt niets uitbetaald.
Ook gezocht als: F-biljet invullen, laatste belastingaangifte overledene, belastingaangifte na overlijden ouder, machtiging nabestaande DigiD, teruggaaf belasting overledene, aangifte overlijdensjaar.
In het kort
- F-formulier: de aangifte over het jaar tot en met de dag van overlijden
- Bericht: komt normaal binnen vijf maanden na het overlijden
- Termijn: vóór 1 mei van het jaar erna; vier maanden uitstel mogelijk
- Inloggen: met uw eigen DigiD plus een nabestaandenmachtiging
- Geen brief: u mag zelf aangifte doen, en dat loont bij een teruggaaf
- Teruggaaf: hoort bij de nalatenschap; geef een geldig rekeningnummer door
Het F-formulier dekt een half jaar of een heel jaar
De aangifte loopt tot en met de dag van overlijden, niet tot het einde van het jaar.
Overlijdt iemand in maart, dan gaat de laatste aangifte over ruim twee maanden inkomen. Juist daardoor is er vaak te veel loonheffing ingehouden: het systeem houdt in alsof het inkomen het hele jaar doorloopt. Dat is de reden dat een laatste aangifte zo vaak geld oplevert in plaats van kost. De naam F-biljet stamt uit de tijd van papieren formulieren; tegenwoordig doet u het meestal digitaal, maar het papieren formulier bestaat nog en is op te vragen bij de BelastingTelefoon voor nabestaanden.
Welke termijn wanneer geldt
Twee momenten tellen: het bericht van de Belastingdienst en de uiterste inleverdatum.
| Wat | Wanneer |
|---|---|
| Bericht van de Belastingdienst | Normaal binnen vijf maanden na het overlijden |
| Aangifte inleveren | Vóór 1 mei van het jaar na het overlijden |
| Uitstel met een nabestaandenmachtiging | Vier maanden extra |
| Geen bericht ontvangen | Zelf aangifte doen mag, formulier F is op te vragen |
| Aangifte erfbelasting | Loopt apart en heeft een eigen termijn |
Waarom de DigiD van de overledene niet werkt
U logt in met uw eigen DigiD en handelt namens de overledene, niet als de overledene.
Een DigiD vervalt bij overlijden, en inloggen met de gegevens van iemand anders mag sowieso niet. De route loopt daarom via een nabestaandenmachtiging: daarmee kiest u bij het inloggen voor het tabblad om voor iemand anders aangifte te doen. Die machtiging vraagt u aan bij de Belastingdienst en u gebruikt hem ook voor uitstel. Regelt u de administratie samen met broers of zussen, spreek dan één persoon af die de aangifte indient; twee mensen die los van elkaar invullen levert alleen verwarring op.
Zo doet u de laatste aangifte
Vijf stappen, van de brief in de bus tot het geld op de juiste rekening.
- 1
Wacht de brief af
De Belastingdienst stuurt binnen vijf maanden bericht naar het correspondentieadres.
- 2
Vraag een machtiging aan
Regel een nabestaandenmachtiging, zodat u met uw eigen DigiD aangifte kunt doen.
- 3
Verzamel de gegevens
Zoek jaaropgaven, bankgegevens, hypotheekcijfers en zorgkosten van het overlijdensjaar bij elkaar.
- 4
Doe de aangifte
Dien de aangifte digitaal in of vul het papieren formulier F in en stuur het op.
- 5
Geef een rekeningnummer door
Zorg dat de Belastingdienst weet op welke rekening een teruggaaf mag worden gestort.
Wat u hier wel en niet vindt
De teruggaaf staat vooraan, want dat is het stuk dat het vaakst blijft liggen.
Veel uitleg over dit onderwerp begint bij de plicht: u moet aangifte doen. In de praktijk levert de laatste aangifte juist vaak geld op, omdat er over een half jaar inkomen een heel jaar aan heffing is ingehouden. Daarom staan hier de teruggaaf, het rekeningnummer en de zorgkosten uit het laatste levensjaar vooraan, en pas daarna de formaliteiten. Bedragen noemen wij niet: die hangen volledig af van het inkomen en de aftrekposten.
Telt een uitkering mee in de aangifte?
Voor de inkomstenbelasting niet; bij de erfbelasting kan het anders liggen.
Een uitkering uit een uitvaartverzekering is geen inkomen en hoort dus niet in het F-formulier. Bij de aangifte erfbelasting speelt hij wel een rol: worden de uitvaartkosten als schuld van de nalatenschap opgevoerd, dan gaat de uitkering daar vanaf. Of een polis zelf tot de nalatenschap behoort hangt af van de begunstiging en van wie de premie betaalde — dat is een vraag voor de notaris, geen vuistregel.
Veelgestelde vragen over de laatste aangifte
De vragen die opkomen zodra de blauwe envelop op naam van de overledene binnenkomt.
Het F-formulier is de laatste aangifte inkomstenbelasting van iemand die is overleden. Het loopt van 1 januari tot en met de dag van overlijden. In de volksmond heet het het F-biljet, ook nu de aangifte meestal digitaal wordt gedaan. Die naam is simpelweg blijven hangen bij nabestaanden en adviseurs.
Alleen als de Belastingdienst erom vraagt, of als u verwacht dat er nog belasting terugkomt of moet worden betaald. Krijgt u geen bericht en vermoedt u een teruggaaf, dan kunt u zelf aangifte doen voor de overledene. Dat is vaak de moeite waard.
Vóór 1 mei van het jaar dat volgt op het overlijden. Lukt dat niet, dan kunt u met een nabestaandenmachtiging online uitstel vragen; u krijgt dan vier maanden extra. Vraag dat uitstel op tijd aan, want achteraf werkt het niet meer.
Nee, dat kan niet. U gebruikt uw eigen DigiD en kiest bij het inloggen voor het tabblad om voor iemand anders aangifte te doen. Daarvoor heeft u een nabestaandenmachtiging nodig; die vraagt u aan bij de Belastingdienst. Zonder machtiging komt u niet bij de vooraf ingevulde gegevens.
Hebt u na vijf maanden niets ontvangen, dan kunt u het formulier F opvragen bij de BelastingTelefoon voor nabestaanden. U kunt ook zelf digitaal aangifte doen. Wachten heeft geen zin: zonder aangifte wordt een teruggaaf niet uitbetaald. Bel gerust eerst om te vragen wat er al klaarstaat.
De teruggaaf hoort bij de nalatenschap en wordt gestort op het rekeningnummer dat de erfgenamen doorgeven. Loopt de oude rekening niet meer, geef dan een ander nummer door. Zonder juist rekeningnummer blijft het bedrag simpelweg staan. Geef dat nummer daarom vroeg in de afwikkeling door.
Ja, specifieke zorgkosten uit het overlijdensjaar kunnen aftrekbaar zijn, net als in een gewoon jaar. Juist in een laatste levensjaar lopen die kosten op. Loop de rekeningen na voordat u de aangifte indient; dit is een post die vaak blijft liggen.
Niet bij de inkomstenbelasting. Uitvaartkosten spelen een rol bij de aangifte erfbelasting, waar zij als schuld van de nalatenschap kunnen worden opgevoerd. Een uitkering uit een uitvaartverzekering gaat daar dan wel weer vanaf. Houd de nota's van de uitvaart dus bij elkaar in één map.
In het jaar van overlijden mag u nog kiezen voor fiscaal partnerschap over het hele jaar. Dat kan gunstig uitpakken bij het verdelen van aftrekposten. Reken beide varianten door of laat dat doen; het verschil loopt soms flink op. De keuze geldt voor het hele jaar, of helemaal niet.
Bij een eigen woning, een onderneming, buitenlands vermogen of een ingewikkelde verdeling. Een belastingadviseur of de hulpdienst van een ouderenbond kijkt mee. Bij een eenvoudige situatie is de digitale aangifte goed zelf te doen. Neem de jaaropgaven en de brief van de Belastingdienst mee.
Gerelateerde onderwerpen
Deze pagina's sluiten het dichtst aan: administratie, erfbelasting en de bankzaken.
