Een oude polis gevonden — en nu?
Noteer eerst de naam van de verzekeraar, het polisnummer en de naam van de verzekerde van het gevonden document. Een polis die spreekt over "diensten", "verzorging" of een "pakket" is doorgaans een naturapolis, gekoppeld aan een specifieke uitvaartonderneming; een polis die spreekt over een "verzekerd bedrag" of "uitkering" is doorgaans een kapitaalpolis. Bestaat de genoemde verzekeraar niet meer? Dan kan de informatiedesk van De Nederlandsche Bank vertellen welk bedrijf de polis tegenwoordig beheert. Alleen de verzekeraar zelf kan met zekerheid bevestigen of de polis nog actief is en wat de huidige waarde is.
Het gebeurt vaker dan u misschien zou denken: bij het opruimen van de spullen van een overleden of verhuizende ouder of grootouder duikt er ergens een vergeeld document op met een onbekende naam erop — soms een verzekeringsmaatschappij die al decennia niet meer zelfstandig bestaat. Is dit nog geldig? Waar is het voor? En wat moet u er nu mee doen?
Het is een situatie die met enige regelmaat voorkomt, juist omdat veel mensen van een oudere generatie hun verzekeringspapieren zorgvuldig hebben bewaard, zonder dit ooit met hun kinderen te delen of te bespreken. Soms ligt het document samen met andere belangrijke papieren in een aparte map, soms verstopt tussen heel andere administratie. In beide gevallen is het verstandig om hier rustig de tijd voor te nemen, in plaats van het document te snel weg te leggen of, omgekeerd, in paniek te denken dat er iets misgaat als u het niet meteen helemaal begrijpt. Neem de tijd, lees het document rustig door, en weet dat onduidelijkheid hierover volkomen normaal is.
RouwUitvaart.nl is het landelijke, onafhankelijke informatiepunt voor nabestaanden. Hieronder leggen we uit hoe u zo'n gevonden polis herkent, wat de verschillende soorten betekenen, en welke stappen u het beste kunt zetten.
De drie meest voorkomende typen oude polissen
Naturapolis
Herkenbaar aan woorden als "diensten en producten", "pakket", "uitvaartverzorging" of de naam van een specifieke uitvaartonderneming. Deze polis keert niet (alleen) geld uit, maar levert een vooraf afgesproken set diensten: vervoer, kist, opbaring, ceremonie. Vaak gekoppeld aan één bepaalde uitvaartonderneming.
Kapitaalpolis
Herkenbaar aan woorden als "verzekerd bedrag", "uitkering" of "geldbedrag". Deze polis keert simpelweg een vast geldbedrag uit, vrij te besteden, zonder koppeling aan een specifieke uitvaartonderneming.
Combinatiepolis
Een mengvorm: een deel van het verzekerde bedrag is vrij besteedbaar, een ander deel is specifiek gereserveerd voor diensten van een bepaalde uitvaartonderneming. Herkenbaar aan een opsplitsing in twee bedragen op het polisblad.
Onduidelijk of zeer oud document
Soms is een document zo oud of onvolledig dat het type niet meer met zekerheid valt af te leiden. In dat geval is rechtstreeks contact met de (rechtsopvolger van de) verzekeraar de enige betrouwbare weg om dit vast te stellen.
Zo zoekt u uit of de polis nog geldig is
Documentgegevens noteren
Schrijf de naam van de verzekeraar, het polisnummer, de naam van de verzekerde en de ingangsdatum (indien vermeld) over, en maak een foto of kopie van het hele document voor uw eigen administratie.
Verzekeraar opzoeken
Zoek de naam van de verzekeraar op. Bestaat deze nog onder dezelfde naam, dan kunt u rechtstreeks bellen. Is de naam onbekend of klinkt deze gedateerd, dan is de kans groot dat het bedrijf is overgenomen of gefuseerd.
Rechtsopvolger achterhalen
Bestaat de verzekeraar niet meer onder de oorspronkelijke naam? De informatiedesk van De Nederlandsche Bank kan u vertellen welk bedrijf de polis nu beheert, zodat u alsnog bij de juiste partij terechtkomt.
Status en waarde laten bevestigen
Vraag de (rechtsopvolger van de) verzekeraar te bevestigen of de polis nog actief is, wat de huidige verzekerde waarde is, en wat er moet gebeuren bij een overlijden om de polis te kunnen gebruiken.
Wat u kunt tegenkomen bij een oude polis
De polis is vervallen
Soms is een oude polis op een gegeven moment vervallen, bijvoorbeeld omdat de premie niet langer werd betaald, of omdat de polis bewust is afgekocht. In dat geval levert deze geen uitkering meer op. Alleen de verzekeraar kan dit met zekerheid bevestigen.
De polis is premievrij gemaakt
Bij sommige oudere polissen is op een gegeven moment gekozen om te stoppen met premiebetaling, waarbij de polis "premievrij" wordt voortgezet voor een lager verzekerd bedrag dan oorspronkelijk afgesproken. Dit betekent dat de polis nog wel geldig is, maar voor een ander bedrag dan op het originele polisblad staat.
Het verzekerde bedrag is verouderd
Een polis die decennia geleden is afgesloten, zonder automatische indexatie, dekt vaak een bedrag dat ver onder de huidige, gestegen uitvaartkosten ligt. Dit komt geregeld voor en is op zichzelf geen reden tot zorg, maar wel iets om rekening mee te houden bij het plannen van een uitvaart — het oude bedrag kan een mooie aanvulling zijn, maar is mogelijk niet meer dekkend voor de volledige kosten.
Reken bijvoorbeeld een polis na die vijfendertig jaar geleden is afgesloten voor een bedrag dat destijds ruim voldoende leek: door de jaren heen zijn de gemiddelde uitvaartkosten in Nederland aanzienlijk gestegen, terwijl het verzekerde bedrag op een niet-geïndexeerde polis precies even hoog is gebleven als op de dag van afsluiten. Het verschil tussen wat de polis destijds dekte en wat een uitvaart nu daadwerkelijk kost, kan daardoor flink zijn opgelopen, zonder dat de polishouder dit ooit heeft gemerkt.
Dit is overigens geen reden om de oude polis als waardeloos te beschouwen — elk bedrag dat al verzekerd is, is een bedrag dat niet meer volledig uit eigen middelen of een nieuwe verzekering moet komen. Het is vooral een kwestie van de huidige situatie goed in kaart brengen: wat dekt de oude polis nog, wat zijn de actuele kosten van de gewenste uitvaart, en is er een verstandig te overbruggen verschil dat met een kleine aanvullende verzekering of met spaargeld kan worden opgevangen.
Waarom oude polissen zo vaak van naam veranderen
De uitvaartverzekeringsmarkt in Nederland heeft de afgelopen decennia veel fusies, overnames en naamswijzigingen gekend. Kleine, regionale begrafenisverenigingen die ooit zelfstandig polissen uitgaven, zijn in de loop der tijd vaak opgegaan in grotere verzekeraars, of hun polissen zijn overgedragen aan een andere partij die de verplichtingen heeft overgenomen. Dat is precies waarom het zo vaak voorkomt dat een gevonden polis een naam vermeldt die nu volkomen onbekend klinkt.
Dit is op zichzelf geen reden tot zorg: een overname van een verzekeraar betekent niet dat de polis verdwijnt of ongeldig wordt. De verplichtingen gaan in beginsel mee over naar de nieuwe eigenaar. Het betekent alleen dat u, om de polis te kunnen gebruiken, eerst moet achterhalen bij wie deze nu precies onderdak heeft gevonden.
Dit soort consolidatie is overigens niet uniek voor de uitvaartbranche — ook bij gewone bankrekeningen, pensioenfondsen en andere verzekeringen komt het regelmatig voor dat een oorspronkelijke naam na verloop van tijd niet meer bestaat. Wat de uitvaartverzekering wel bijzonder maakt, is dat veel mensen deze polis nooit meer actief bekijken na het afsluiten — soms decennia lang niet — waardoor de kans groter is dat een naamswijziging volledig wordt gemist totdat het document, zoals in uw geval, weer tevoorschijn komt.
Hetzelfde geldt voor fusies binnen de verzekeringswereld in bredere zin: kleinere, lokale verzekeraars zijn in de loop van de twintigste en eenentwintigste eeuw vaak opgenomen in grotere, landelijke concerns, die op hun beurt soms weer zijn samengegaan met andere partijen. Voor de polishouder verandert er in de kern weinig — de verplichting blijft bestaan — maar de naam op het papier kan na zo'n traject volkomen anders zijn dan op het moment van afsluiten.
Een nuttige vuistregel: staat er op het document een polisnummer, een premiebedrag of een passage over "verzekerde" en "begunstigde"? Dan gaat het vrijwel zeker om een verzekeringsmaatschappij. Gaat het document juist over een specifiek bedrijf dat diensten levert, met termen als "uitvaartonderneming" of "begrafenisonderneming", dan kan het ook gaan om een rechtstreekse afspraak met een lokale onderneming, zonder dat daar een aparte verzekeraar tussen zit. Dit onderscheid is voor de vervolgstappen niet onbelangrijk, omdat u in het tweede geval mogelijk rechtstreeks bij die onderneming moet navragen, in plaats van bij een verzekeraar.
Een polis gevonden van een nog levend familielid: wat dan?
Niet elke gevonden polis betreft iemand die al is overleden. Soms vindt u, bijvoorbeeld bij het opruimen van een ouderlijk huis vóór een verhuizing, een polis op naam van een ouder of grootouder die nog volop in leven is. In dat geval is de aanpak iets anders dan bij een overleden persoon.
- Bespreek de vondst eerst met de betreffende persoon zelf, in plaats van zelfstandig contact op te nemen met de verzekeraar — het gaat om hun eigen polis en hun eigen gegevens. Veel verzekeraars geven sowieso geen inhoudelijke informatie aan derden zonder toestemming van de polishouder zelf, dus is dit ook praktisch gezien de juiste volgorde om aan te houden.
- Vraag of zij weten of de polis nog actief is, en of zij dit al eens hebben laten checken.
- Bied aan om samen, of namens hen met hun toestemming, de status bij de verzekeraar te laten bevestigen.
- Leg de uitkomst samen vast, zodat dit niet over een paar jaar opnieuw moet worden uitgezocht.
Dit is ook een mooi natuurlijk moment om, in het verlengde van deze polis, gelijk te bespreken of er al wensen zijn vastgelegd over de uitvaart zelf — vaak een onderwerp waar ouderen zelf al wel over hebben nagedacht, maar dat nooit hardop is besproken binnen de familie.
Wat een gevonden polis u kan leren over uw eigen situatie
Het uitzoeken van een oude polis van een ouder of grootouder is vaak ook een natuurlijk moment om bij uzelf stil te staan: heeft u zelf eigenlijk wel goed in beeld of, en hoe, uw eigen uitvaart gefinancierd is? Veel mensen die voor het eerst met een gevonden, oud document worden geconfronteerd, realiseren zich op dat moment dat zij hun eigen zaken nog niet hebben geregeld, of al jaren niet meer hebben gecontroleerd.
Dat is een waardevolle, zij het soms ongemakkelijke, les. Een polis die u nu vindt, heeft waarschijnlijk decennia ergens in een lade gelegen zonder dat iemand er nog naar keek. Wilt u voorkomen dat uw eigen nabestaanden ooit in dezelfde situatie komen — speurend naar een vergeeld document, zonder zeker te weten wat het betekent — dan is het verstandig om uw eigen polis (of het ontbreken daarvan) juist nu, terwijl u er toch al mee bezig bent, eens goed te bekijken.
- Weet u zeker of u zelf een uitvaartverzekering heeft, en bij welke verzekeraar?
- Heeft u uw polisgegevens op een plek bewaard waar uw nabestaanden deze ook kunnen vinden?
- Heeft u uw uitvaartwensen al vastgelegd, zodat hierover geen onduidelijkheid bestaat?
- Weten uw kinderen of partner waar deze informatie te vinden is?
Door deze vragen nu voor uzelf te beantwoorden, voorkomt u dat over enkele decennia een volgende generatie hetzelfde speurwerk moet verrichten dat u nu doet. Het is misschien niet het meest opwindende onderwerp om mee bezig te zijn, maar het is wel een van de meest zorgzame dingen die u voor uw eigen nabestaanden kunt regelen — net zoveel waard als de polis die u nu zelf heeft gevonden en proberen te ontcijferen.
Wanneer is het slim om hulp te vragen?
Het uitzoeken van een oude polis is meestal goed zelf te doen, met de stappen die we hierboven hebben beschreven. Toch zijn er situaties waarin het verstandig is om hulp te vragen, bijvoorbeeld bij een notaris, een onafhankelijk financieel adviseur, of bij ons.
- U heeft meerdere oude polissen gevonden en weet niet waar te beginnen
- De polis maakt deel uit van een grotere, complexe nalatenschap
- U krijgt bij de verzekeraar geen duidelijk antwoord en weet niet hoe verder
- U wilt naast de oude polis ook advies over of een aanvullende, nieuwe verzekering verstandig is
RouwUitvaart.nl helpt u, geheel vrijblijvend en zonder enig belang bij één specifieke verzekeraar, met het in kaart brengen van uw situatie en de vervolgstappen die daarbij passen.
Vragen over een gevonden oude polis
Noteer verzekeraar, polisnummer en naam verzekerde, en neem contact op met de verzekeraar om de status te checken.
Natura spreekt over diensten/pakket, kapitaal over een verzekerd geldbedrag. Bij twijfel bevestigt de verzekeraar dit het snelst.
De informatiedesk van De Nederlandsche Bank weet welk bedrijf de polis nu beheert.
Dat kan, maar niet altijd. Alleen de verzekeraar kan dit met zekerheid bevestigen.
De partner, kinderen, erfgenamen, of degene die de nalatenschap afwikkelt, met een kopie van de overlijdensakte.
Dit komt vaak voor bij niet-geïndexeerde, oude polissen. Een aanvullende nieuwe verzekering kan dan verstandig zijn.
