Direct antwoord: Een groene uitvaart is een uitvaart waarbij zo min mogelijk belasting voor het milieu wordt veroorzaakt. Dit kan door te kiezen voor natuurbegraven, zeebegraven, een biologisch afbreekbare kist of lijkwade, of een crematie in een elektrische oven; resomeren (watercrematie) is in Nederland nog niet toegestaan. Via onze vaste uitvaartpartner kost een crematie zonder afscheidsdienst €2.000; op een natuurbegraafplaats kost alleen het grafrecht landelijk circa €2.000 tot €7.000, plus €500 tot €1.200 begraafkosten. Bel dag en nacht 085-0048099: u wordt automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt.
Ook gezocht als: groene uitvaart, groene uitvaartverzekering.
Vaste prijzen zonder apart basistarief. Vaste samenstellingen: crematie vanaf €2.000, begrafenis vanaf €3.900 inclusief algemeen graf. Een crematie zelf regelen kan vanaf circa €800; losse diensten, zoals een complete opbaring, kunnen er altijd bij.
In het kort
- Vijf hoofdvormen: natuurbegraven, resomeren, zeebegraven, biologische kist/lijkwade en groene crematie.
- Natuurbegraven, zeebegraven, groene kist en groene crematie zijn in Nederland toegestaan; resomeren nog niet.
- Kosten: een crematie zonder afscheidsdienst kost via onze vaste uitvaartpartner €2.000, het grafrecht op een natuurbegraafplaats landelijk circa €2.000 tot €7.000; ook de mycelium-kist van paddenstoelen is verkrijgbaar.
- Groene keuzes zijn te combineren met elke ceremonie en met begraven én cremeren.
Wat is een groene uitvaart?
Een groene uitvaart is een afscheid met zo min mogelijk milieubelasting, en het is geen alles-of-niets keuze: u kunt kleine stappen zetten of alle onderdelen duurzaam invullen.
Volgens de Landelijke Organisatie van Begraafplaatsen zijn er nieuwe natuurbegraafplaatsen in ontwikkeling. Wie bij leven bewust omgaat met de ecologische voetafdruk, kan dat ook bij het afscheid laten doorwerken.
RouwUitvaart.nl is een landelijk informatie- en verwijsplatform voor nabestaanden en uitvaartplanners in heel Nederland.
De uitvaart zelf wordt verzorgd door een uitvaartverzorger bij u in de buurt, via onze vaste uitvaartpartner.
De vijf belangrijkste groene uitvaartopties in Nederland
De vijf belangrijkste groene uitvaartopties in Nederland zijn natuurbegraven (grafrecht vanaf circa €2.000), zeebegraven van as, een biologisch afbreekbare kist of lijkwade, crematie in een elektrische oven en resomeren (nog niet toegestaan).
Hieronder ziet u ze op een rij, elk met hun status in Nederland, globale kosten en milieukleur.
Begraven in een bos, op heide of landgoed, zonder grafsteen, meestal met een grafrecht voor onbepaalde tijd.
Waterige crematie met alkalisch water. In Nederland nog niet wettelijk toegestaan.
As uitstrooien boven open zee op de Noordzee; de wet noemt geen minimumafstand tot de kust. Symbolisch krachtig en ecologisch verantwoord.
Kisten van wilg, riet, bamboe of onbehandeld hout, of een lijkwade van wol of linnen. Combineerbaar met iedere uitvaart.
Crematie in een elektrische oven, bij voorkeur op groene stroom. Zelfde procedure, lagere CO₂-impact volgens een levenscyclusanalyse in opdracht van DELA.
Groene uitvaartopties in één oogopslag
Alle vijf de opties naast elkaar: kosten, wettelijke status, CO₂-impact, grafrecht en combineerbaarheid.
Klap de tabel uit voor de volledige vergelijking per onderdeel.
Bekijk de volledige vergelijktabel per onderdeel
| Optie | Kosten (globaal) | Legaal in NL | CO₂-impact | Grafrecht voor onbepaalde tijd | Combineerbaar |
|---|---|---|---|---|---|
| Natuurbegraven | €2.000 – €7.000 (grafrecht) | ✓ Ja | Zeer laag | ✓ Ja | Met groene kist |
| Resomeren | Nog niet in Nederland* | ✗ Nog niet | Hoger dan elektrisch cremeren en natuurbegraven (DELA-analyse) | N.v.t. | As uitstrooien/bijzetten |
| Zeebegraven (as) | Prijs per rederij | ✓ Ja | Laag | N.v.t. | Met groene crematie |
| Biologische kist/lijkwade | Prijs per leverancier | ✓ Ja | Laag | N.v.t. | Met iedere uitvaart |
| Groene crematie | Vraag het crematorium | ✓ Ja | Lager dan normaal | N.v.t. | Met groene kist/urn |
* Resomeren is in Nederland nog niet toegestaan; er is dus nog geen Nederlands tarief.
Natuurbegraven: terugkeren aan het bos of de heide
Natuurbegraven is de bekendste groene uitvaartoptie in Nederland: u wordt begraven op een natuurbegraafplaats (in een bos, op heide, een landgoed of in de duinen) meestal met een grafrecht voor onbepaalde tijd en zonder grafsteen.
Het grafrecht kost doorgaans €2.000 tot €7.000. Het graf gaat op in het landschap; hoogstens plaatst men een houten gedenkteken.
Volgens de Landelijke Organisatie van Begraafplaatsen zijn er ruim dertig natuurbegraafplaatsen in Nederland en zijn er nieuwe in ontwikkeling. Let op: niet elke locatie biedt een grafrecht voor onbepaalde tijd, enkele werken met een tijdelijk recht dat verlengbaar is.
Het grafrecht geldt bij de meeste locaties voor onbepaalde tijd en u betaalt geen jaarlijkse onderhoudskosten. De kist of lijkwade moet volledig biologisch afbreekbaar zijn.
Bekijk kosten, voordelen en aandachtspunten van natuurbegraven
Kosten van natuurbegraven
Het grafrecht voor een enkel graf varieert doorgaans van €2.000 tot €7.000, afhankelijk van locatie en plek. Daarbij komen begraafkosten (openen/sluiten graf), gemiddeld €500 tot €1.200.
Benieuwd wat een uitvaart kost? Bekijk daar alle prijzen per onderdeel, of neem zes uitgerekende samenstellingen door.
Voordelen
- Grafrecht meestal voor onbepaalde tijd
- Geen onderhoudskosten
- Draagt bij aan natuurbehoud
- Prachtige omgeving
Aandachtspunten
- Hoger startbedrag
- Geen traditionele grafsteen
- Locatie soms minder centraal
Resomeren: watercrematie, nog niet toegestaan in Nederland
Resomeren, ook wel watercrematie of alkalische hydrolyse, is in Nederland nog niet wettelijk toegestaan.
Het lichaam wordt opgelost in een warm bad van water en kaliumhydroxide; het proces duurt volgens de Landelijke Vereniging van Cremeren en Resomeren 3 tot 4 uur en laat schone botresten achter die, net als bij crematie, tot poeder worden vermalen.
Volgens een levenscyclusanalyse in opdracht van DELA stoot resomeren minder CO₂ uit dan cremeren in een gasoven (circa 118 tegenover 181 kg CO₂-equivalent), maar meer dan cremeren in een elektrische oven (circa 45 kg) of natuurbegraven (circa 40 kg). Een ouder onderzoek van TNO kwam nog uit op resomeren als duurzaamste methode; de nieuwere analyse is genuanceerder.
Bekijk de wettelijke status van resomeren in Nederland
Menselijk composteren: nog een stap verder
Een tweede opkomende techniek is menselijk composteren (ook terramation of recompose genoemd), waarbij het lichaam in weken tot maanden onder gecontroleerde omstandigheden tot aarde wordt omgezet. Ook menselijk composteren is in Nederland nog niet toegestaan: net als resomeren valt het buiten de huidige Wet op de lijkbezorging. In enkele Amerikaanse staten is het al mogelijk.
Zeebegraven: as uitstrooien op de Noordzee
Zeebegraven is het uitstrooien van crematie-as op zee en is in Nederland toegestaan op grond van artikel 66a van de Wet op de lijkbezorging.
Het verstrooien gebeurt boven open zee; de wet noemt geen minimumafstand tot de kust. De kosten van de vaartocht verschillen per rederij. Het begraven van een volledig lichaam op zee is in Nederland niet toegestaan: zeebegraven betreft dus altijd de as na crematie. Wat er op zee, op de grote rivieren en op land precies mag, leest u bij as uitstrooien.
Bekijk hoe zeebegraven werkt en welke regels gelden
Hoe werkt het?
Na een crematie (bij voorkeur op groene stroom) wordt de as meegenomen op een schip naar de Noordzee. Het verstrooien gebeurt boven open zee; de wet noemt geen minimumafstand tot de kust, en hoe ver een rederij uitvaart verschilt per vaart. De as mag pas worden verstrooid nadat deze ten minste een maand is bewaard; voor asverstrooiing geldt geen aparte meldingsplicht bij de gemeente.
De kosten voor de vaartocht verschillen per rederij.
Wat er kan bij zeebegraven
- As uitstrooien met klein gezelschap
- Bloemen op het water leggen
- Muziek aan boord
- GPS-coördinaten ontvangen
Aandachtspunten en regels
- Boven open zee; de wet noemt geen minimumafstand tot de kust
- As ten minste een maand bewaard vóór verstrooiing
- Geen plastic of niet-afbreekbare materialen
- Bloemen los, zonder cellofaan
Biologische kist of lijkwade: de groenste keuze binnen elke uitvaart
Een biologische kist of lijkwade is de eenvoudigste manier om een uitvaart groener te maken en werkt bij zowel begraven als cremeren.
Duurzame keuzes zijn onder meer een lijkwade of een kist van wilg, riet, bamboe, karton, mycelium of onbehandeld hout; de prijs verschilt per leverancier.
Bekijk alle groene kisten en lijkwaden met indicatieprijzen
prijs verschilt per leverancier
prijs verschilt per leverancier
prijs verschilt per leverancier
prijs verschilt per leverancier
prijs verschilt per leverancier
prijs verschilt per leverancier
prijs op aanvraag bij de leverancier
De mycelium-kist: begraven met paddenstoelen
Een bijzondere innovatie is de mycelium-kist, gemaakt van het ondergrondse wortelnetwerk van paddenstoelen. Er zijn al uitvaartkisten van mycelium op de markt, onder meer van een Delfts bedrijf: zo'n kist wordt in ongeveer een week gekweekt en breekt volgens de maker na begraving onder ideale omstandigheden in circa 45 dagen volledig af, waarbij het mycelium de bodem verrijkt. Er zijn ook een open kistbedje en een biologisch afbreekbare urn van mycelium. De kist is geschikt voor natuurbegraven en gaat sneller op in de aarde dan traditioneel hout.
Groene crematie: zelfde procedure, lagere CO₂-impact
Groene crematie is de gemakkelijkst bereikbare groene keuze: het is een crematie in een elektrische oven, bij voorkeur op groene stroom. Niet elk crematorium heeft een elektrische oven.
Een crematie in een gasoven verbruikt aardgas; volgens een levenscyclusanalyse in opdracht van DELA is de klimaatimpact van cremeren in een elektrische oven veel kleiner (circa 45 tegenover 181 kg CO₂-equivalent).
Vraag het crematorium of het een elektrische oven heeft en op welke stroom die draait. Belt u, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt.
Zo combineert u groene keuzes tot een volledig duurzame uitvaart
Groene keuzes zijn onderling te combineren tot een lichtgroene, volledig groene of maximaal groene uitvaart: van een reguliere crematie met een biologisch afbreekbare kist tot natuurbegraven met een grafrecht voor onbepaalde tijd.
Wilt u naast de duurzame keuzes ook de rest van het afscheid eigen invullen, lees dan verder over een moderne uitvaart.
Reguliere crematie + biologisch afbreekbare kist.
Meerkosten: verschilt per kist
Groene crematie + wilgenvlechtkist + as uitstrooien op zee.
Kosten: verschilt per keuze
Natuurbegraven in onbehandelde kist, met grafrecht voor onbepaalde tijd.
Grafrecht circa €2.000–€7.000, plus begraafkosten en de uitvaart zelf
Dekt mijn uitvaartverzekering een groene uitvaart?
Of uw polis een groene uitvaart dekt, hangt af van het soort verzekering.
Klap uit voor het verschil tussen een kapitaal- en een naturaverzekering.
Bekijk per verzekeringsvorm wat er gedekt is
Het bedrag gaat naar de begunstigde, die het vrij kan besteden, ook aan een groene uitvaart.
Standaardsamenstelling dekt groene opties niet altijd. Controleer uw polis.
Groene uitvaartwensen bij leven vastleggen
Groene uitvaartwensen legt u bij leven vast in vijf stappen: kies uw voorkeur, noteer die op papier, reserveer eventueel een plek, controleer uw verzekering en bespreek uw keuze met uw naasten.
- 1Kies uw voorkeur
Bepaal welke groene optie(s) bij u passen. - 2Leg uw wensen vast
Schrijf uw keuze met de hand op, met datum en handtekening, of leg die vast bij de notaris (artikel 19 Wet op de lijkbezorging). - 3Reserveer een plek (bij natuurbegraven)
Maak een afspraak voor een rondleiding. - 4Check uw verzekering
Controleer of uw polis toereikend is. - 5Bespreek het met uw naasten
Vertel wat u heeft vastgelegd.
Hulp bij uw groene keuze
RouwUitvaart.nl helpt u graag verder met onafhankelijke informatie.
Veelgestelde vragen over groene uitvaarten
Een groene uitvaart is een afscheid waarbij zo min mogelijk belasting voor het milieu wordt veroorzaakt. Dat kan door natuurbegraven, een biologisch afbreekbare kist of lijkwade, zeebegraven of een crematie op duurzame stroom te kiezen. U bepaalt zelf hoe ver u die duurzame keuzes doorvoert.
Volgens een levenscyclusanalyse in opdracht van DELA heeft natuurbegraven de laagste milieu-impact, gevolgd door cremeren in een elektrische oven. Resomeren scoort in die analyse beter dan cremeren in een gasoven, maar minder goed dan die twee, en is in Nederland nog niet toegestaan. Kies daarbij een biologisch afbreekbare kist of lijkwade.
Nee, resomeren (watercrematie) is in Nederland nog niet toegestaan. De huidige Wet op de lijkbezorging maakt het nog niet mogelijk. Het wetsvoorstel Wet bestemming lichamen overledenen, dat resomeren mogelijk maakt, is voor advies naar de Raad van State gestuurd; daarna volgen de Tweede en Eerste Kamer. Volgens de minister is er geen ruimte voor een gedoogbeleid.
Dat hangt sterk af van uw keuzes. Via onze vaste uitvaartpartner kost een crematie zonder afscheidsdienst €2.000. Op een natuurbegraafplaats kost alleen het grafrecht landelijk circa €2.000 tot €7.000, plus €500 tot €1.200 begraafkosten. Wat een biologisch afbreekbare kist of lijkwade kost, verschilt per leverancier. Kijk voor een goede vergelijking naar onze voorbeelden van uitvaartkosten.
Ja, dat kan zonder probleem. Een kerkdienst, afscheidsbijeenkomst of stil samenzijn sluit prima aan op een groene uitvaart. Ceremonie en lijkbezorging zijn los van elkaar te plannen, dus u kunt een traditioneel afscheid combineren met natuurbegraven, een biologische kist of een groene crematie. U bepaalt zelf de invulling.
Zeebegraven betekent in Nederland het verstrooien van as boven open zee; dat is toegestaan op grond van artikel 66a van de Wet op de lijkbezorging. Het lichaam zelf op zee begraven mag in Nederlandse wateren niet. De as mag pas worden verstrooid nadat deze ten minste een maand is bewaard; een aparte meldingsplicht bij de gemeente is er niet.
Een harde rangorde is er niet: het hangt af van materiaal en herkomst. Gangbare duurzame keuzes zijn een lijkwade of een kist van wilg, riet, bamboe, karton of onbehandeld hout. Vermijd tropisch hardhout, spaanplaat, lak en metalen handvatten; die breken traag af en belasten de bodem.
Een mycelium-kist is een uitvaartkist gemaakt van het wortelnetwerk van paddenstoelen. Er zijn al uitvaartkisten van mycelium op de markt, onder meer uit Delft. Een mycelium-kist wordt in ongeveer een week gekweekt en breekt volgens de fabrikant na begraving onder ideale omstandigheden in circa 45 dagen af, waarbij de bodem wordt verrijkt.
Nee, menselijk composteren (terramation) is in Nederland nog niet toegestaan. Net als bij resomeren maakt de huidige Wet op de lijkbezorging het niet mogelijk. Volgens de Gezondheidsraad is de wetenschappelijke onderbouwing voor deze methode nog onvoldoende. In enkele Amerikaanse staten is het al wel mogelijk.
Een kapitaalverzekering keert een geldbedrag uit aan de begunstigde, die het vrij kan besteden, ook aan een groene uitvaart. Bij een naturapolis hangt het af van de polisvoorwaarden en de aangesloten uitvaartverzorger; vraag uw verzekeraar wat uw polis vergoedt. Wij geven geen verzekeringsadvies; daarvoor kunt u terecht bij een AFM-geregistreerd adviseur.
Gerelateerde onderwerpen
Bekijk de andere 7 pagina's over begraven, cremeren en kosten
Een uitvaart regelen?
Het nummer is dag en nacht bereikbaar, ook 's avonds en in het weekend. Belt u, dan wordt u automatisch doorverbonden met het team van onze vaste uitvaartpartner, dat uw vragen beantwoordt en, als u dat wilt, de uitvaart in gang zet bij een uitvaartverzorger bij u in de buurt; die bespreekt uw wensen en voert uit wat u niet zelf doet. Informatie over een uitvaartverzekering vindt u op onze pagina uitvaartverzekering vergelijken.
