"Ben jij niet hard als een steen geworden?"
Een vraag die ik vaak krijg – vooral op dates – en waarom die zo pijnlijk mis is
Dit is mijn plek vandaag waar ik open kaart speel over rouw, afscheid en alles wat daarbij hoort. Vandaag wordt het extra persoonlijk, want ik wil het hebben over die ene opmerking die ik tamelijk vaak krijg.
Zodra mensen horen wat ik doe, komt het: "Oh, uitvaart? Dan moet je wel hard zijn als een steen." Of: "Je bent vast gevoelloos geworden, anders hou je dat niet vol." Koud, kil, emotieloos – noem maar op. Het komt niet alleen op verjaardagen of borrels, maar juist in die intieme momenten, zoals een date in een bruine kroeg. En juist daar steekt het het meest.
Want dit werk is mijn passie. Ik doe het omdat ik juist barst van de empathie, omdat ik nabestaanden wil steunen in hun rauwste verdriet, omdat ik geloof dat een goed afscheid kan helen en troosten.
In deze blog duik ik erin: waarom die reacties zo onbegrijpelijk voor me zijn, hoe het écht voelt om dit vak te doen, en waarom die date-momenten soms zo pijnlijk worden.
Die dates in de bruine kroeg
Laten we beginnen met die dates. Stel: je hebt een leuke match, je spreekt af in een gezellige bruine kroeg – hout, kaarsjes, biertjes op de tap. Het gesprek loopt soepel, je lacht om elkaars verhalen, en dan komt onvermijdelijk de vraag: "Wat doe jij eigenlijk voor werk?"
Ik zeg eerlijk: "Ik werk in de uitvaart van postmortale zorg tot begeleiding."
En dan zie je het gebeuren. Haar ogen worden groot, het wijntje blijft even halverwege hangen, en er valt een stilte van een 5 seconde te lang. Dan komt het: "Wauw, dat is… intens. Je bent vast een stuk harder geworden dan de meeste mannen die ik ken. Hoe blijf je nog warm en menselijk?"
Of de variant: "Je moet wel een dikke huid hebben. Of ben je gewoon een beetje afgekoeld vanbinnen?"
Ik slik het maar weer in, zoals ik dat al zo vaak doe. Ik voel een steek in mijn borst, maar ik zeg meestal iets neutraals als "Het is zwaarder dan mensen denken, maar het is dankbaar werk en ook het mooiste werk dat er is."
En dan gaat het gesprek verder, maar de sfeer is net een tikje anders. Het blijft hangen. Want diep vanbinnen vind ik het erg genoeg. Het is niet grappig, het is pijnlijk. Het voelt alsof iemand in één zin mijn hele drive en mijn hart reduceert tot iets kils. En dat terwijl ik juist dit werk doe omdat ik zo veel voel.
Waarom denken mensen dat?
Waarom denken mensen dat? Ik snap het ergens wel. De dood is eng, ongemakkelijk, iets waar we liever niet te dichtbij komen. In films zie je die stereotype uitvaartman: strak pak, pokerface, emotieloos. Alsof je een robot moet zijn om met rouw om te gaan.
Maar de realiteit is het tegenovergestelde. Ik ben dit vak ingegaan omdat ik wél voel. Als jongen zag ik hoe mijn oma kapotging na het verlies van opa, en hoe weinig echte steun ze kreeg. Dat heeft me nooit losgelaten. Ik dacht: ik wil er zijn voor mensen op zo'n moment. Niet ondanks emoties, maar juist dankzij mijn vermogen om mee te voelen.
Toch krijg ik die opmerkingen nog steeds regelmatig, en op dates voelt het extra persoonlijk. Het is alsof mensen denken dat je in dit vak langzaam afstompt. Dat je na een tijdje geen tranen meer hebt, geen knoop in je maag, geen nachtmerries.
Onbegrijpelijk.
"Nabestaanden zijn rauw, kwetsbaar, soms helemaal van de leg. Ze hebben iemand nodig die luistert zonder oordeel, die begrijpt, die er écht is."
Ik herinner me een man die na de uitvaart van zijn vrouw zei: "Jij bent de eerste die me liet huilen zonder dat ik me schaamde." Dat is geen kilte; dat is verbinding. Dat is wat ik breng.
Angst en projectie
Die stereotypes komen denk ik uit angst. Mensen projecteren hun eigen ongemak met de dood op mij: als jij ermee werkt, moet jij wel 'anders' zijn – hard, afstandelijk – anders zouden ze zelf te dichtbij komen. Het is een schild.
Maar in de uitvaartbranche zie je vaak het tegenovergestelde. Veel collega's hebben juist veel empathie en emotionele intelligentie. Je leert balanceren: professioneel blijven, maar menselijk. Te veel afstand en je helpt niemand; te veel meeleven en je raakt uitgeput. Ik heb geleerd grenzen te stellen, maar dat maakt me niet koud. Het houdt me scherp en beschikbaar voor de volgende familie.
Mijn drive: empathie in actie
Mijn drive is simpel: goed doen voor nabestaanden. RouwUitvaart is mijn manier om dat breder te delen – met blogs over persoonlijke rituelen, duurzame uitvaarten, rouwtips en eerlijke verhalen. Want een uitvaart gaat niet alleen over afscheid; het gaat over het leven eren.
Ik organiseerde laatst een dienst die meer op een feest leek: livemuziek, foto's aan de muur, favoriete biertjes en hapjes. De familie zei achteraf: "Dit voelde als een laatste knuffel van hem." Dat raakt me nog elke keer. Het bewijst dat empathie het verschil maakt.
En toch die rotopmerkingen, vooral op dates. Het maakt daten soms vermoeiend. Mensen denken blijkbaar dat je in dit vak geen emoties meer overhoudt, of dat je 'getraumatiseerd' bent. Ja, het werk is zwaar. Ik heb nachten wakker gelegen na heftige gevallen. Maar dat houdt me menselijk.
Ik doe aan self-care: hardlopen, praten met collega's, tijd voor mezelf. Het voorkomt uitputting, maar het haalt mijn empathie niet weg – het beschermt die juist.
Het verhaal dat alles samenvat
Om het af te ronden met een verhaal dat alles samenvat – een ervaring die laat zien waarom ik dit doe en waarom die opmerkingen zo mis zijn.
Het was een koude winteravond toen ik gebeld werd door een jonge vrouw, laten we haar Lisa noemen. Haar vader was plotseling overleden, hartaanval, 62 jaar. Ze was in paniek: "We weten niet waar te beginnen. Hij haatte traditionele begrafenissen."
Ik ging dezelfde avond nog langs. We dronken thee, ze huilde, vertelde over hem: een man die van motorrijden hield, van rockmuziek, van vrijheid. "Hij zei altijd: als ik ga, geen zwart en somber gedoe."
We maakten er een rock-'n-roll afscheid van: motoren bij de ingang, zijn favoriete nummers keihard, gasten in leren jassen. Tijdens de dienst las ik een stukje voor dat Lisa had geschreven. Na afloop omhelsde ze me: "Jij hebt gevoeld wat wij voelden. Dank je dat je niet kil was, maar juist warm en betrokken."
Dat moment? Dat is waarom ik dit werk doe. Geen steen, geen kilte. Alleen hart.
Dus aan iedereen die denkt dat uitvaartwerk je hard maakt...
Of dat nu op een date is of ergens anders: kom eens praten. Of blijf lezen hier op RouwUitvaart. Ik blijf laten zien dat empathie en dit vak perfect samengaan.
Want nee, ik ben niet hard als een steen geworden. Ik ben menselijker geworden dan ooit.
